Burun Ortadan Kalkar…

İnsanlar neden yüzü buruşuk köpekleri sever? Gerçekten de, en popüler safkan köpeklerden bazıları, yüzü bir cama bastırılmış gibi görünen burunları olanlardır: Pug'lar, İngiliz bulldogları, Fransız bulldogları ve Boston teriyerlerinin tümü bu kategorilere girer.

Bu tür buruşuk yüzlü köpekleri için teknik terim 'brakisefaliktir.'(Kök brakisi – 'kısa' anlamına gelirken, sefalik baş' anlamına gelir.') Belki de insanlar için onları sevimli yapan, yüzleri düz olana kadar burnu kafataslarına doğru ezilmiş görünümleridir. İri, yuvarlak gözleri dost canlısı, meraklı ve nazik görünür; buruşuk bakışları huysuzdan aşırı sevinçli olana kadar keyifli bir ruh hali yelpazesi sergiler.

“Köpeklerimiz, Kendimiz” kitabının yazarı ve bilişsel bir bilim insanı olan Alexandra Horowitz, “Bence kısa burunlu bir köpek hakkında sevdiğimiz şeylerden birinin insan primat yüzüne daha çok benzediğine inanmamız için iyi bir neden var.”

Ancak görünüşler aldatıcı olabilir. Brakisefali köpekler mutlu çizgi film karakterlerinin hayatlarını sürdürüyor gibi görünse de, gerçek günlük yaşamları rahatsızlıkla dolu olabilir – ve genellikle daha da kötüsü olabilir. Bilinen hastalıklardan genetik hastalıklara kadar, brakisefali köpeklerin yalnızca sorunları olmakla kalmaz, aynı zamanda sorunları zamanla daha da kötüleşir. Bunun nedeni, zaman geçtikçe, bu tür ırkların 100 yıl öncesine göre daha fazla akrabalığa sahip olmalarıdır – bu, bazı köpek severler ve veterinerler için onları yetiştirmeye devam etmekle ilgili etik soruları gündeme getirmektedir. Aslında, insanlar köpeklerin en iyi arkadaşı olabilir, ancak daha fazla 'en iyi' arkadaş yetiştirme arayışımızda, sevdiğimi iddia ettiğimiz canlılara istemeden zarar vermiş olabiliriz.

Brakisefali köpek olmak nasıl bir şey
Olay burunun ortadan kaldırılmasıyla başlar; Yetiştiriciler ve sahipler için estetik olarak hoş olsa da, bu anatomik değişiklik köpeği çok küçük burun boşluklarından nefes almaya zorlar.

Virginia Tech'in Hayvan ve Kümes Hayvanları Bilimleri Bölümü'nde doçent olan Erica Feuerbacher, 'Soğuk algınlığımız olduğunda ve nefes almanın daha zor olduğunu ve çok fazla horlamaya eğilimli olduğumuzu hayal edebiliriz ' dedi. Köpekler için böyle bir şey olabilir.'

Bu, insanlar için tam anlamıyla hayal bile edilemeyecek bir rahatsızlıktır. İnsanlar bazen brakisefali ile doğarlar, ancak semptomları bu köpeklerde olduğu gibi değildir. Carroll College'da antropozoloji eğitmeni olan Molly H. Sumridge, brakisefali olan insanların genellikle birçok köpekte kasıtlı olarak geliştirilen aşırı semptomlara sahip olmadığını belirtti. Sumridge verdiği demeçte, “İnsanlarda bu, bebeklik döneminde kranial reform kaskı kullanılarak düzeltilir.” dedi.

Utrecht Üniversitesi'nde hayvan davranışları profesörü olan Marjan van Hagen, e-posta yoluyla yaptığı açıklamada, “Kafatasındaki malformasyon nedeniyle, birçok brakisefalik köpekte stenotik narlar (gırtlağı zorlayan hatalı biçimlendirilmiş burun kıkırdağından kaynaklanan bir durum), şişkin gözler ve derin burun derisi kıvrımları vardır.” dedi. Bu, hayvanların çoğunun sürekli nefes darlığı yaşadığı anlamına gelir, bu da 'aldıkları her nefeste nefes nefese kalmak zorunda oldukları için günlük yaşamları üzerinde büyük bir etkiye sahiptir.' Ayrıca hatalı biçimlendirilmiş yuvaları nedeniyle ağrılı göz bozuklukları da olabilir; örneğin puglar, gözlerinin kafataslarından çıktığı bir durum olan oküler proptoza özellikle eğilimlidir..

Hepsi bu kadar değil. Van Hagen, brakisefalik olmakla ilgili hastalıkların listesinin uzun olduğunu ve bunları inceledikçe de 'büyümeye devam ettiğini' söylüyor. Van Hagen, iç kulak yapılarında ve gözyaşı kanallarında anormalliklere, omurilikte ve kafataslarında bir köpeğin beyinciği için çok küçük beyin omurilik sıvısı birikimleri olan (kas aktivitesini kontrol etmeye yardımcı olan) köpeklere tanıklık edebilirsiniz. İngiliz bulldoglarını aynı anda vahşi ve aptal gibi gösteren çeneler bile çoğu zaman aslında bir ağrı kaynağıdır: brakisefalik köpeklerin dişlerimde çapraşıklık olabilir, çünkü çenelerinde yeterli alan yoktur, bu da iltihaplanmaya neden olur.

Georgia Üniversitesi'nin ünlü maskotu Uga gibi bulldogların güneşte çok uzun süre kaldıklarında sürekli olarak serinlemelerinin gerekli olmasının da iyi bir nedeni var.

Feuerbacher, 'Brakisefali aynı zamanda termoregülasyon yapamamalarına da katkıda bulunuyor ve kolayca aşırı ısınabiliyorlar, bu da hangi faaliyetlere hangi koşullarda katılabilecekleri konusunda sınırlı oldukları anlamına geliyor' dedi. Ayrıca, İngiliz ve Fransız bulldog yavrularının sıkça sezaryen yoluyla doğumlarının gerçekleşmesi yaygın olduğundan ve bunun da annenin refahını etkilediğinden bahsetti.

Daha küçük brakisefalik köpekler de asılı dil sendromu olarak bilinen bir duruma eğilimlidir. Dilleri çok büyük olduğunda, dişleri eksik olduğunda veya anormal bir çene kemiğine sahip olduklarında, sarkık pembe kaslı organ sürekli olarak ağızlarından dışarı sarkacaktır. Bu sevimli görünse de köpekler için çok rahatsız edici olabilir. Dillerini nemli tutmak için yeterince ağzına çekemezlerse kuruyabilir, çatlayabilir, kabarabilir ve enfekte olabilir. Rahatsız edici çatlamış dudaklara sahip olduğunuzu, ancak dilinizin üzerinde olduğunu hayal edin.

Köpekler arası dil engeli
Buruşuk suratlı suratlı köpekler, köpek arkadaşlarıyla sohbet etmek için de mücadele etmek zorunda kalabilirler.

Sumridge, “Brakisefalik deformiteler, bir köpeğin diğer köpeklerle yüz vücut dili aracılığıyla etkili bir şekilde iletişim kurma yeteneğini de engelleyebilir” dedi. Başka bir deyişle, yüz yapıları diğer köpeklere daha tuhaf göründüğü için iletişim kurma yetenekleri engellenir.

Bu köpeklerin birçoğunun hayatta kalması, “konuşması” ve hatta bazı durumlarda üremesi bu kadar zorsa, bunlar nasıl var oluyorlar? Şaşırtıcı bir şekilde, daha az sağlıklı bir biçimde de olsa bir süredir buralardalar.

Sumridge, 'Brakisefalik köpeklerin kökenleri, hangi özelliği ölçmek istediğinize bağlıdır' dedi. Örneğin, Puglar, Shih Tzus ve Pekin köpekleri çok eskidir, ancak şu anki düz yüzlerinin aşırı doğası daha yenidir.

Sumridge, verdiği demeçte, “Daha düz yüzler için üreme, çoğu köpek sahibinin sevdiği ve cezbettiği 'bebek yüzünü' vurgulamak için çoğunlukla son 50-100 yılda artmış gibi görünüyor.”

Modern köpek ırkları, 19. yüzyılda Viktorya dönemi Avrupalılar arasında “safkan” kavramının moda olmasıyla üretildi. Pek çok şeyde olduğu gibi, bu fenomen ırkçılıkla, özellikle de genetik hakkındaki bilginin insan ve hayvan dünyasında “mükemmel” örnekler yaratmak için manipüle edilebileceğini savunan öjeni hareketleriyle bağlantılı olabilir.

Safkan brakisefali köpekler bu rahatsız edici geçmişe sahip olmasalar bile, onları yetiştirmeye devam etme konusunda hâlâ önemli etik kaygılar olacaktır.

Van Hagen, “Dünyanın dört bir yanındaki veteriner hekimler, aşırı brakisefalik fenotipler ile kronik hastalık arasında köpek refahını tehlikeye atan bir bağlantı olduğuna dair yaygın kanıtlar olduğunu savunuyorlar.” Dedi. “Giderek daha kısa ve daha geniş kafataslarına sahip köpeklerin seçimi fizyolojik sınırlara ulaştı. Bu bilgiyle onları bu şekilde yetiştirmeye devam etmek, bu nedenle etik dışı olarak kabul edilebilir.”

Feuerbacher, doğuştan sağlık sorunları olanların sadece brakisefali ırklar olmadığını kaydetti. Giderek daha fazla eğimli sırtlara sahip olarak yetiştirilen ve bu nedenle sırt, kalça ve bacak problemleri geliştiren Alman çoban köpeği gibi bazı safkan köpeklerin akrabalı yetiştirme nedeniyle sağlık sorunları vardır.

Feuerbacher, “Hayvanlarımızı, yalnızca belirli bir estetik arzumuza teslim olmak yerine, onları olabildiğince sağlıklı olacak şekilde yetiştirme sorumluluğumuz olduğunu düşünüyorum” diye yazdı. “Kesinlikle farklı estetikler için seçim yapabiliriz, ancak bu seçim kararlarını verirken hayvanın refahını göz önünde bulundurursak, umarım bir denge buluruz ve hayvanı olumsuz etkileyebilecek aşırı özellikleri seçmeyiz.”

Uzmanlar, çözümün aşırı üremeyi caydırmak olduğu konusunda hemfikir. Köpeklerin çeşitli renk, şekil ve boyutlarda gelmeye devam etmeleri ve yine de sağlıklı yaşam sürmeleri mümkündür. Uzmanların hemfikir olduğu anahtar, soylarında genetik çeşitlilik olduğundan emin olmaktır. Akrabalı yetiştirme, adından da anlaşılacağı gibi çoğu kere kötüdür.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…