01:04:27

Elon Musk Satrançta da Meydan Okudu

Elon Musk bu kez yapay zekânın geleceği üzerinden değil, satrancın geleceği üzerinden tartışma yarattı. Eylül 2026’nın ilk günlerinde X‘te başlayan tartışma, kısa sürede Musk ile dünyanın en büyük çevrimiçi satranç platformlarından Chess.com arasında eğlenceli bir atışmaya dönüştü…

Tartışmanın konusu ilk bakışta basit görünüyordu: Yapay zekâ bir gün satrancı tamamen çözebilir mi?

Musk‘ın cevabı kesin: Evet.

Üstelik Musk‘a göre bunun önündeki engel, satrancın bilgisayarlar açısından sanıldığı kadar karmaşık olmaması. Ona göre insanlar için son derece zor olan satranç, bilgisayarlar ve özellikle gelecekteki yapay süper zekâ sistemleri için sonunda aşılabilir bir problem haline gelecek.

Chess.com ise bu görüşe, satrancın hesaplama açısından ne kadar devasa bir problem olduğunu hatırlatarak karşılık verdi. Ancak iki tarafın kullandığı rakamların aslında farklı şeyleri ölçtüğü kısa süre sonra ortaya çıktı.

Böylece tartışma, Elon Musk‘ın satranç hakkındaki iddiasından daha ilginç bir noktaya geldi: Bir oyunun “çözülmesi” için gerçekten bütün olası oyunları hesaplamak gerekiyor mu?

Tartışma Nasıl Başladı?

Her şey Musk‘ın 3 Eylül’deki bir paylaşımıyla başladı. Musk, satrançta “tamamen aptalca olmayan” hamlelerin aslında çok fazla olmadığını ve oyunun bir gün tamamen çözüleceğini savundu.

Bu, satranç dünyasında pek şaşırtıcı bir iddia değildi. Yapay zekânın satrançta insanları çoktan geride bıraktığı biliniyor. Günümüzün en güçlü satranç motorları, dünya şampiyonları da dahil olmak üzere insan oyuncuların ulaşabileceğinden çok daha yüksek hesaplama kapasitesine sahip.

Ancak “bilgisayarlar insanlardan çok daha iyi satranç oynuyor” demek ile “satranç tamamen çözüldü” demek aynı şey değil.

Musk‘ın iddiası ikinci noktaya ilişkin.

Chess.com ise Musk‘ın paylaşımına yalnızca iki kelimeyle karşılık verdi:

“Skill issue.”

Türkçeye kabaca “beceri meselesi” veya daha alaycı biçimde “beceri sorunu” diye çevrilebilecek bu cevap, tartışmayı daha da alevlendirdi.

Musk geri adım atmadı. Satranç insanların oynaması açısından zor olsa da bilgisayarlar açısından zor olmadığını savundu. Ona göre satranç bir gün, tıpkı dama gibi tamamen çözülecek.

“O zamana kadar, hatta ondan sonra bile eğlenin” diyen Musk, insanların makinelerin kendilerinden çok daha iyi olduğu pek çok oyun ve spordan keyif almaya devam ettiğini belirtti.

Bu noktada Chess.com tartışmayı matematiksel bir zemine taşıdı.

Evrendeki Atomlardan Daha Fazla Oyun

Chess.com, satrançta mümkün olan oyunların sayısının gözlemlenebilir evrendeki atomların sayısından yaklaşık 40 mertebe daha fazla olduğunu söyledi.

Buradaki karşılaştırma, satranç matematiğinde uzun zamandır kullanılan ünlü “Shannon sayısı”na dayanıyor. Matematikçi Claude Shannon, 1950’de satrancın oyun ağacının büyüklüğünü yaklaşık 10^120 mertebesinde tahmin etmişti. Gözlemlenebilir evrendeki atomların sayısı ise kabaca 10^80 olarak tahmin ediliyor. Aradaki fark yaklaşık 10^40, yani 40 mertebe.

Chess.com‘un mesajı bu nedenle aşağı yukarı şuydu:

Satrancı çözmek istiyorsanız önünüzde inanılmaz büyüklükte bir problem var.

Site bununla da yetinmedi ve “Bunların hepsini haritalamanız gerekir” diyerek Musk‘a adeta “İyi şanslar” dedi.

Bu, sosyal medya açısından oldukça iyi bir cevaptı.

Ama matematiksel açıdan tartışmanın önemli bir eksiği vardı.

Çünkü Chess.com‘un sözünü ettiği şey ile Musk‘ın daha sonra sözünü ettiği şey aynı değildi.

Musk’ın İtirazı: Oyun Başka, Pozisyon Başka

Musk bu kez daha teknik bir cevap verdi.

Chess.com‘un “yanlış” olduğunu söyleyen Musk, bütün yasal satranç pozisyonlarının evrendeki tahmini atom sayısından yaklaşık 40 mertebe daha az olduğunu belirtti.

İşte tartışmanın matematiksel düğüm noktası burada.

Bir satranç oyunu, başlangıç pozisyonundan başlayarak yapılan hamlelerin tamamını ifade eder. Aynı satranç pozisyonuna farklı hamle dizileri sonucunda ulaşılabilir. Dolayısıyla farklı oyun dizileri, aynı pozisyonu defalarca ziyaret edebilir.

Satranç pozisyonu ise tahtadaki belirli bir durumdur: Taşların hangi karelerde bulunduğu, kimin sırası olduğu ve oyunun bazı özel durumları gibi bilgilerle tanımlanır.

Dolayısıyla “kaç farklı oyun oynanabilir?” sorusu ile “kaç farklı yasal pozisyon vardır?” sorusu aynı soru değildir.

Modern tahminler, ulaşılabilir yasal satranç pozisyonlarının sayısını yaklaşık 4,8 × 10^44 düzeyinde gösteriyor. Bu sayı, gözlemlenebilir evrendeki yaklaşık 10^80 atom tahminiyle karşılaştırıldığında gerçekten de yaklaşık 35-36 mertebe daha küçüktür.

Yani bu noktada Musk‘ın yaptığı düzeltmenin matematiksel bir temeli var.

Chess.com yaklaşık 10^120’lik oyun ağacından söz ediyordu.

Musk ise yaklaşık 10^44’lük yasal pozisyon uzayından söz ediyordu.

İkisi aynı şeyi ölçmüyor.

Bu nedenle tartışmanın ilk aşamasında taraflardan birinin diğerini basitçe “yanlış” ilan etmesi, meselenin tamamını açıklamıyor.

Fakat Musk’ın Asıl İddiası Bundan Daha Büyük

Musk‘ın asıl iddiası yalnızca satrançta kaç pozisyon bulunduğuyla ilgili değil.

O, gelecekte ortaya çıkacak bir yapay süper zekânın, insanların bugün kullandığı yöntemlerin çok ötesine geçeceğini düşünüyor.

Musk bunu şöyle ifade etti:

“Yapay süper zekâ, bizim kavrayabileceğimizin çok ötesinde çözüm ve sıkıştırma yöntemleri bulacaktır.”

Buradaki “sıkıştırma” fikri önemli.

Çünkü bir oyunu çözmek, mutlaka bütün olası oyunları tek tek oynayıp kaydetmek anlamına gelmez.

Zaten dama örneği bunun önemli bir göstergesi. Dama 2007’de çözüldüğünde araştırmacılar oyunun bütün olası oyunlarını baştan sona tek tek listelemiş değildi. Bilgisayarlar çok büyük miktarda hesaplama, arama ve matematiksel indirgeme kullanarak kusursuz oyunun sonucunu belirledi. Sonuç, iki taraf da hatasız oynarsa oyunun berabere biteceğiydi.

Satranç için de teorik olarak benzer bir yaklaşım mümkün olabilir.

Bir pozisyondan çıkabilecek bütün oyunları tek tek kaydetmek yerine, belirli pozisyonların değerini matematiksel olarak belirlemek, simetrilerden yararlanmak, tekrar eden yapıları sıkıştırmak, kanıtlanmış kayıp yolları erkenden elemek ve daha önce çözülmüş pozisyonların sonuçlarını kullanmak mümkün.

Bugün satranç motorlarının çalışma biçimi de zaten kaba kuvvetten çok daha akıllıdır.

Stockfish gibi modern motorlar bütün olası oyunları sonuna kadar hesaplamıyor. Arama ağacını buduyor, pozisyonları değerlendiriyor ve umut vermeyen varyantları eliyor. Chess.com da kendi sunucu tarafı analizlerinde güncel motorların kullanıldığını belirtiyor.

Dolayısıyla Chess.com‘un “tüm oyunları haritalamanız gerekir” ifadesi sosyal medya açısından etkili olsa da, satrancı çözmenin tek teorik yolunun bütün oyunları tek tek listelemek olduğu anlamına gelmiyor.

Bu nedenle Musk‘ın verdiği cevap, ilk bakışta göründüğünden daha ciddi bir matematiksel noktaya dayanıyor.

Peki Satranç Gerçekten Çözülebilir Mi?

Burada “çözmek” kelimesinin anlamını doğru belirlemek gerekiyor.

Bir oyunun çözülmesi, iki tarafın da kusursuz oynadığı durumda başlangıç pozisyonunun sonucunun kesin olarak belirlenmesi anlamına gelir.

Sonuç üç seçenekten biri olabilir:

Beyaz kazanır.

Siyah kazanır.

Oyun beraberedir.

Bugün satranç motorlarının insanlardan çok daha güçlü olması, satrancın çözüldüğü anlamına gelmiyor.

Örneğin Stockfish‘in dünya şampiyonundan çok daha güçlü olması, başlangıç pozisyonunda kusursuz oyunun zorunlu olarak beraberlik getirdiğini matematiksel olarak kanıtlamaz. Motor bize olağanüstü güçlü bir pratik oyuncu sunabilir ama “bu oyunun teorik olarak kesin sonucu budur” şeklinde tam bir kanıt vermeyebilir.

Dama ile satranç arasındaki fark da burada ortaya çıkıyor.

Dama çözüldü. Kusursuz oyunla sonuç berabere.

Satranç ise hâlâ çözülmüş değil.

Üstelik satrançtaki yaklaşık 10^44’lük yasal pozisyon uzayı, dama için hesaplanan yaklaşık 5 × 10^20 pozisyonla karşılaştırıldığında muazzam ölçüde daha büyük. Jonathan Schaeffer ve ekibinin dama çalışması, oyunun çözülmesinin bile onlarca yıl süren yoğun hesaplama ve algoritmik çalışma gerektirdiğini gösteriyor.

Dolayısıyla Musk‘ın “bir gün çözülecek” demesi matematiksel olarak imkânsız bir iddia değil.

Ancak bunun ne zaman gerçekleşeceği bambaşka bir soru.

Musk’ın Satrançla İlişkisi de İlginç

Musk‘ın satranca yaklaşımı bugün biraz ironik görünüyor.

Çünkü Musk her zaman bu oyunun büyük bir hayranı değildi.

2012’de Tesla çalışanları arasında düzenlenmesi planlanan bir satranç turnuvası iptal edilmiş ve Musk o dönem “Gerçekten de satranç için vaktimiz yok” diyerek şirket çalışanlarının zamanını başka alanlara ayırmayı tercih ettiğini söylemişti.

Aradan geçen yıllarda ise teknoloji ile satranç arasındaki ilişki dramatik biçimde değişti.

Bugün yapay zekâ satrançta yalnızca yardımcı bir araç değil. En güçlü motorlar, insan oyuncuların ulaşamayacağı seviyelerde hesaplama yapabiliyor.

Musk‘ın kendi şirketleri de bu alandan tamamen uzak değil.

2025’te düzenlenen bir yapay zekâ satranç mücadelesinde xAI‘nin Grok 4 modeli finale kadar yükselmiş, ancak finalde OpenAI’nin o3 modeline yenilmişti.

Dolayısıyla Musk‘ın satranç konusundaki bugünkü ilgisi, 2012’deki yaklaşımından oldukça farklı bir noktada.

“Stajyer” Şakası Tartışmayı Bitirdi

Matematik tartışması bir yana, olayın sosyal medya tarafı çok daha eğlenceliydi.

Musk, Chess.com‘un yanıtlarından sonra kendisini biraz fazla kaptırdığını fark etmiş olacak ki, tartışmanın ortasında şu ifadeyi kullandı:

“İşte ben, bir satranç sitesindeki rastgele bir stajyerle tartışıyorum.”

Chess.com hesabı ise bu fırsatı kaçırmadı:

“Ben tam zamanlı bir çalışanım.”

Musk buna da öksürme emojisiyle karşılık verdi.

Böylece matematiksel bir tartışma, birkaç paylaşım içinde internet mizahına dönüştü.

Chess.com ise son sözü söylemekte kararlıydı.

Şirket sözcüsü, Musk‘ın Chess.com ile girdiği tartışmayı tiye alarak, satrançta bir oyun kaybetmenin sinir bozucu olabileceğini anladıklarını ancak X‘te sözde bir stajyere karşı tartışmayı kaybetmenin çok daha sinir bozucu olması gerektiğini söyledi.

Satranç sitesi böylece kendi açısından maçı kazandığını ilan etti.

Peki Kim Haklı?

Aslında bu tartışmada ilginç olan, iki tarafın da bir ölçüde haklı olması.

Chess.com‘un kullandığı yaklaşık 10^120 sayısı, satrançtaki muazzam oyun ağacının büyüklüğünü anlatmak açısından yerinde. Bu sayı, Claude Shannon‘ın 1950’de ortaya koyduğu klasik hesaplamaya dayanıyor ve satrançtaki kombinatoryal patlamanın boyutunu göstermek için hâlâ kullanılıyor.

Musk‘ın yaklaşık 10^44’lük pozisyon vurgusu da doğru bir ayrım yapıyor. Yasal satranç pozisyonlarının sayısı, olası oyun dizilerinin sayısıyla aynı değil ve gerçekten de evrendeki atom sayısından çok daha küçük.

Fakat Musk‘ın bundan hareketle satrancın gelecekte kesinlikle çözüleceğini söylemesi hâlâ bir öngörü.

Çünkü “çözülebilir olmak” ile “pratik olarak çözülebilir olmak” arasında çok büyük fark var.

Bugün elimizde satrançta yedi taşa kadar kusursuz oyun sonuçlarını veren kapsamlı son oyun tabloları bulunuyor. Fakat bütün satrancı başlangıç pozisyonundan itibaren kusursuz biçimde çözmüş değiliz.

Yapay süper zekânın yeni algoritmalar, yeni matematiksel yöntemler ve daha gelişmiş sıkıştırma teknikleri geliştirmesi elbette mümkün.

Belki de gelecekte bir sistem, bugünkü bilgisayarların hayal bile edemeyeceği bir yöntemle satrancı çözecek.

Ama henüz bilmiyoruz.

Sonuç: Satranç Henüz Mat Değil

Musk ile Chess.com arasındaki tartışmanın en güzel tarafı da burada.

Musk satrancın insan zekâsının erişilmez bir kalesi olmadığını söylüyor.

Chess.com ise oyunun altında yatan kombinatoryal yapının inanılmaz büyüklüğünü hatırlatıyor.

İki görüşü birbirine karşı koymak yerine yan yana koyduğumuzda ortaya daha doğru bir tablo çıkıyor:

Satranç bilgisayarlar tarafından çoktan “yenilmiş” olabilir, ama henüz matematiksel olarak çözülmüş değil.

Ve bu ikisi aynı şey değil.

Bugünün en güçlü motorları dünya şampiyonlarını yenebilir. Fakat hâlâ “Kusursuz satranç oynandığında ilk hamleden itibaren sonuç kesin olarak budur” diyemiyoruz.

Belki Musk‘ın öngördüğü gibi yapay süper zekâ bir gün bu sorunu çözecek.

Belki de çözüm için gereken matematiksel sıkıştırma yöntemleri gerçekten bugünkü insan aklının kavrayamayacağı kadar farklı olacak.

Ancak şimdilik tahtada hâlâ belirsizlik var.

Dolayısıyla Musk ile Chess.com arasındaki maçın skoru şöyle yazılabilir:

Matematikte: beraberlik.

X’te: Chess.com galip ilan edildi.

Ve satranç tahtasında ise oyun hâlâ devam ediyor.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

13:37:06

Bu Hintli Genç, Tarihteki En Genç Satranç Şampiyonu Olabilir

Satranç tarihi çarpıcı olaylarla dolu – bu da onlardan biri olabilir. Gukesh Dommaraju, Adaylar Turnuvası‘na favori olarak girmeden önce. Ancak, 17 yaşındaki Chennai, Hindistanlı, şu anki şampiyon Ding Liren‘e karşı satranç dünya şampiyonluğu için oynamaya hak kazandı. Aslında, o, şimdiye kadar en genç satranç meydan okuyucusu…

Bir genç aday için dramatik bitiş
Satrançta dünya şampiyonu, bir dizi turnuva sistemiyle belirlenir. Önde gelen oyuncular seçili etkinliklerde yarışır ve ardından performanslarına dayanarak, en iyi sekiz kişi “Adaylar Turnuvası” adı verilen bir round-robin (herkes-herkes’e karşı) turnuvasında birbirleriyle karşılaşır. Ardından Adaylar Turnuvası‘nın kazananı, hüküm süren Dünya Şampiyonuna meydan okuma formatında bir maç şampiyonasına hak kazanır.

Adaylar muhtemelen satrancın en zorlayıcı turnuvasıdır ve tek önemli olan birinci sırada olmaktır. Bu nedenle, deneyim ve stratejik ustalık anlaşılır bir şekilde önemli niteliklerdir.

Gukesh (Telugu’da, insanlar adlarıyla hitap edilir), tanınmış bir dahi olmasına rağmen, turnuvada favori değildi.

Favoriler Fabiano Caruana (tarihteki üçüncü en yüksek dereceli oyuncu), Ian Nepomniachtchi (önceki iki Adaylar turnuvasının galibi) ve Hikaru Nakamura (çevrimiçi satrançta en büyük yayıncılardan biri olan) idi. Son turdan önce, üçü de Gukesh‘in yarım puan gerisinde eşitlenmişti. Satrançta, beraberlik yarım puan ve galibiyet bir tam puan alır.

Bitiş, Gukesh‘in Nakamura‘ya karşı oynadığı ve Caruana‘nın Nepomniachtchi‘ye karşı oynadığı diğer oyunlar gibi dramatikti. Gukesh, oyununu fazla sorun yaşamadan berabere bitirmeyi başardı. Ancak diğer oyun, kıvılcımlar saçıyordu.

Caruana oyunu domine ediyordu ve bir zafer, onu Gukesh‘le eşitleyecekti. Ancak şaşırtıcı bir hata ve Nepomniachtchi‘nin (o da kazanması gereken) muazzam savunması, iki oyuncunun altı saatlik sıkı bir maratonun ardından oyunu berabere bitirmesine neden oldu. İki oyuncu da oyunun sonunda gözle görülür bir şekilde yıkılmıştı.

Nepomniachtchi, “Nefret ettim… Çok üzgünüm,” dedi.

Caruana masadan ayrılırken, “Benim hatam,” diye cevapladı.

Gukesh için bu, nihayet kazandığı anlamına geliyordu. O, Adaylar turnuvasındaki üç Hint dâhiden biriydi – eski şampiyon Viswanathan Anand tarafından ilham verilen olağanüstü bir neslin parçası. Anand, 54 yaşında olmasına rağmen hala 11. sırada yer alıyor, Gukesh‘in yaşının üç katından fazla.

Anand, beş kez şampiyon olan, Gukesh‘e tebriklerini tweetledi.

“En genç meydan okuyucu olman için @DGukesh’e tebrikler. @WacaChess ailesi, yaptığın şeyle gurur duyuyor. Kişisel olarak, nasıl oynadığın ve zor durumlarla nasıl başa çıktığın konusunda çok gurur duyuyorum,” eski şampiyon X‘te yazdı.

Gukesh, şimdiye kadar en genç Aday olmuş oldu, 80’lerde dünya şampiyonu olan Garry Kasparov‘dan üç yaş daha küçük – genellikle tarihteki en iyi satranç oyuncusu olarak kabul edilir.

Gukesh‘in trajetuarı tamamen şaşırtıcı değil. O, 12 yaşında büyükusta oldu, bunu başaran üçüncü en genç kişi oldu. Ancak, gençlik performansı gelecekte her zaman yetişkin başarısına dönüşmez. Turnuvada bulunan birkaç diğer dâhi – bazıları belki de Gukesh‘ten daha umut verici kabul edilen – kendilerinden umulanları yerine getiremediler.

Şimdi, Gukesh kazanırsa, Hindistan’ın ikinci dünya satranç şampiyonu olacak. Bunun için, bu yılın ilerleyen zamanlarında, şu anki dünya şampiyonu Ding Liren‘i final maçında yenmesi gerekiyor.

Peki Magnus ne olacak?
Ancak, Gukesh dünya şampiyonluğunu kazanırsa, muhtemelen hâlâ mevcut en iyi oyuncu olarak kabul edilmeyecek. Magnus Carlsen, on yıldır yenilmemiş dünya şampiyonu olarak, unvanını savunmayı reddetti ve Adaylar’da yer almayı da reddetti. Temel olarak, Carlsen mevcut sistemi beğenmiyor ve kanıtlanacak başka bir şeyinin olmadığını düşünüyor – ki bu oldukça doğru.

Carlsen, derecelendirme sıralamasında açık ara bir numarada ve Temmuz 2011’den beri bir numarada yer aldı.

Carlsen hâlâ turnuvalara katılıyor, sadece dünya şampiyonu etkinliklerinde değil, farklı zaman formatlarında üstünlüğünü sürdürmeye devam ediyor. Mevcut dünya şampiyonu olmamasına rağmen, Carlsen hâlâ geniş çapta etkinlikteki en iyi oyuncusu ve tüm zamanların en iyi satranç oyuncularından biri olarak kabul ediliyor. Aslında, eğer biri Kasparov‘un tarihin en iyi oyuncusu unvanını sorgulayabilecekse, bu da muhtemelen Carlsen‘dir.

17 yaşındaki Gukesh için bu pek önemli değil. Dünya şampiyonu olmadan önce uzun bir yol kat etmesi gerekiyor, ama artık unvan elinin altında. Tarihin en genç satranç şampiyonu olabilir.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

14:16:48

Naziler tarafından hapsedilen bir avukat, Gestapo'nun psikolojik işkencelerine dayanabilmek için satranç dünyasına sığınır…

Stefan Zweig’ın Nazilerden kaçtıktan sonra Brezilya’daki sürgün günlerinde kaleme aldığı Satranç, onun en ünlü kitabıdır. Bu uzun öykünün tamamladığı kopyasını yayımcısına postaladıktan bir gün sonraysa yazar ve eşi Charlotte Altmann intihar ederek hayatlarına son vermişlerdir.

Zweig kitabında işkence ve tecridin psikolojik sonuçlarını, çökmekte olan bir dünyayı fon alarak anlatıyor. Yönetmen Philipp Stölzl ise kitabı sinemaya uyarlarken hikâyeyi belirgin şekilde iki farklı zaman dilimine ve iki farklı mekâna bölmüş. Bir yandan, Avusturya’nın Nazi Almanya’sına ilhakını ve ertesinde Viyana’da Metropol Oteli’nde yaşananları izliyoruz.

Zevk sahibi bir noter olan Weltmann Bartok Naziler tarafından tutuklanıyor ve görünüşte nazik ama aslında sinsi Gestapo subayı Böhm tarafından sorguya çekiliyor. Diğer yandansa Atlantik Okyanusu’nda sislerin arasında hareket eden bir gemideyiz. Bu gemideyse sonu pek olumlu bitmeyecek gibi görünen bir satranç turnuvası düzenlenmekte. Zweig’ın kitabında başkarakter giderek daha büyük bir psikolojik baskı altına girerken, dış dünya açıkça gerçeklik olarak çizilir. Sinema uyarlamasındaysa gerçek ve Bartok’un sanrıları arasındaki sınır giderek belirsizleşiyor…

1 saat 50 dakika

Yönetmen: Philipp Stölzl
Senaryo: Eldar Grigorian – Stefan Zweig (romanından)
Oyuncular: Oliver Masucci, Dieter Bernhardt, Elias Gabele

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

01:33:43

Rapora Göre Satranç Büyük Ustası 100’den Fazla Maçta ‘Muhtemelen Hile Yaptı’

Hile skandalına karıştığı iddia edilen satranç büyük ustası Hans Niemann’ın kariyeri hakkında yapılan bir soruşturma, 19 yaşındaki Niemann’ın daha önce kamuoyuna itiraf ettiklerinin çok ötesinde, rahatsız edici derecede yaygın bir şüpheli davranış modeli ortaya çıkardı. Online platform Chess.com tarafından derlenen ve The Wall Street Journal tarafından incelenen 72 sayfalık raporda, Niemann’ın 25’i canlı yayınlanan ve birçoğu para ödülü için oynanan 100’den fazla online maçta “muhtemelen hile yaptığı” iddia ediliyor. Raporda tespit edilen en son ihlaller 2020 yılında, Niemann 17 yaşındayken gerçekleşti.

Rapora göre, Chess.com o yıl Niemann‘ın hesabını sessizce kapattı ve Niemann şirketin satranç şefiyle yaptığı bir telefon görüşmesinde çevrimiçi maçlarda hile yaptığını kabul etti. Rapora göre platform, bulgularını ancak Niemann‘ın geçen ay bir milyon dolar ödüllü bir etkinlik olan Chess.com Küresel Şampiyonası‘ndan men edilmesini kamuoyuna şikayet etmesinin ardından yayımlamak zorunda kaldı.

Rapor, Niemann‘ı herhangi bir klasik, yüz yüze maçta hile yapmakla suçlamadı, ancak bir masa üstü yarışmacısı olarak “Hans’ın yolundaki birçok dikkat çekici sinyal ve olağandışı modele” dikkat çekti. Chess.com, Niemann‘ın çevrimiçi oyun tarzını incelemek için kullanılan teknolojisinin, hile için izlenmesi zor olduğu bilinen oyunun klasik formunu kapsayamayacağını kabul etti. Raporda bunun yerine “verilere dayalı daha fazla araştırma” yapılması önerildi.

Şampiyonun Çarpıcı Yenilgisinin Ardından Hile İddiaları Satranç Dünyasını Salladı

Satranç dünyasının yönetim organı FIDE, dünya 1 numarası Norveçli oyuncu Magnus Carlsen‘in geçen ayki bir oyunda Niemann‘ı doğrudan hile yapmakla suçlamasının ardından Niemann hakkında kendi soruşturmasını yürütüyor.

Beş kez dünya şampiyonu olan Carlsen, 26 Eylül’de yayınlanan konuyla ilgili ilk açıklamasında “Niemann’ın kamuoyuna itiraf ettiğinden daha fazla ve daha yakın zamanda hile yaptığına inanıyorum” dedi. “Tahta üzerindeki gelişimi alışılmadıktı ve Sinquefield Kupası’ndaki oyunumuz boyunca, sadece bir avuç oyuncunun yapabileceğini düşündüğüm bir şekilde siyah olarak beni geride bırakırken, kritik pozisyonlarda gergin olmadığı ve hatta oyuna tam olarak konsantre olmadığı izlenimini edindim.”

Carlsen 6 Eylül’de St. Louis’de düzenlenen prestijli bir turnuva olan Sinquefield Cup‘taki maçtan bahsediyordu. Carlsen 53 maçlık bir galibiyet serisinin ardından, dezavantajlı siyah taşları elinde tutan Niemann tarafından 57 hamlede alaşağı edildi.

Kaliforniyalı genç oyuncu o esnada “Dünya şampiyonu için benim gibi bir aptala yenilmek utanç verici olmalı” dedi. “Onun için üzülüyorum!”

Carlsen daha sonra turnuvayı bıraktı – kariyerinin ilk çekilmesi – ve satranç dünyasını bir kargaşaya sürükledi. O sırada kamuoyuna yaptığı tek açıklama, bir futbol menajerinin faullü oyun sorulduğunda “Konuşursam başım büyük belaya girer” demesine yaptığı şifreli bir göndermeydi.

İkili birkaç hafta sonra 19 Eylül’de sanal bir maç için bir araya geldiğinde ortalık daha da karıştı. Norveçli oyuncu sadece bir hamle yaptıktan sonra protesto amacıyla maçı bıraktı

Skandalın ardından Niemann hile yaptığını itiraf etti, ancak sadece iki kez ve yaşına bağladığı çevrimiçi ortamda sözde olaylar meydana geldiğinde 12 ve 16 yaşındaydı – söylediğine göre.

“Bunu gerçek bir oyunda asla yapmazdım, yapmayı aklımdan bile geçiremezdim” diye ekledi.

Chess.com, birçok elit ve dereceli oyuncu da dahil olmak üzere 90 milyondan fazla üyeye sahip. WSJ‘nin haberine göre platform, Carlsen‘in satranç eğitim uygulamasını yaklaşık 83 milyon dolara satın alma sürecinde.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

Satranç tamamen stratejik düşünen zihinleri test etmekle ilgilidir, bu nedenle oyunun tam olarak şiddetle ilişkilendirilmediğini söylemek doğru olur – ancak robotik bir rakiple karşı karşıya gelen yedi yaşındaki bir çocuk bu görüşe katılmayabilir…

Rus basınında çıkan haberlere göre, satranç oynayan bir robot, 19 Temmuz'da Moskova'da oynanan bir maç sırasında çocuğun parmağını yakalayıp kırdığı için çocuğun hızlı hamlelerinden pek hoşlanmamış gibi görünüyordu.

Baza Telegram kanalında yayımlanan görüntülerde robotun çocuğun parmağını birkaç saniye boyunca nasıl kavradığı, bir kadın ve bir grup erkeğin çocuğu robotun elinden kurtarmak için koşuşturdukları ve kurtulduktan sonra olay yerinden ayrıldıkları görülüyor.

Baza, Christopher adlı çocuğun Rusya'nın başkentinde dokuz yaş altı kategorisinde en iyi 30 satranç oyuncusundan biri olduğunu söyledi.

Olayın ardından Moskova Satranç Federasyonu Başkanı Sergey Lazarev TASS haber ajansına yaptığı açıklamada, robotun daha önceki sergilerde de güvenli bir şekilde oynadığını belirtti.

“Robot çocuğun parmağını kırdı” dedi. “Bu elbette kötü bir şey.”

Robotun parmağını yakalamasın sonucunda Christopher'ın parmağı alçıya alındı ancak Lazarev'in Tass'a söylediği gibi bu aksilik onu turnuvada yarışmaktan kesinlikle alıkoymadı: “Çocuk hemen ertesi gün oynadı, turnuvayı bitirdi ve gönüllüler hareketlerin kaydedilmesine yardımcı oldu.”

Christopher robotla karşılaştıktan sonra kendini toparlamış olsa da, The Guardian'ın savcılıkla temasa geçtiklerini bildirdiği ailesinin olaydan memnun olmadığı anlaşılıyor.

Lazarev, genç satranç oyuncusunun “bir hamle yaptığını ve bundan sonra robota cevap vermesi için zaman vermemiz gerektiğini, fakat çocuğun acele ettiğini ve robotun onu yakaladığını” ekledi, ancak robotun tedarikçilerinin “tekrar düşünmek zorunda kalacaklarını” belirtti.

Jesus… A robot broke kid‘s finger at Chess Tournament in Moscow @elonmusk @MagnusCarlsen

There is no violence in chess, they said.

Come and play, they said. https://t.co/W7sgnxAFCi pic.twitter.com/OVBGCv2R9H

— Russian Market (@russian_market) 21 Temmuz 2022

Rusya Satranç Federasyonu Başkan Yardımcısı Sergey Smagin, Christopher'ın hamlesini yaptığında “önce beklemesi gerektiğini fark etmediğini” söyledi.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

Norveçli Magnus Carlsen ile Rus Ian Nepomniachtchi arasındaki Dünya Satranç Şampiyonası, Carlsen'in art arda dördüncü şampiyonluğunu kazanmasından 1.094 gün sonra Cuma günü başladı.

Uzun, COVID kaynaklı işten çıkarmalar sırasında satranç yeni bir döneme girdi ve sonunda şampiyonanın yapılmasıyla asırlık oyun yakından bakmak için hazır.

Mart 2020'de dünya kapandığında, sayısız aktivitenin popülaritesi adeta sönerken çok azı satrançtan daha büyük patlama yaşadı.

Önde gelen çevrimiçi platform olan Chess.com, pandemi başladığında yaklaşık 30 milyon üyeye sahipti. Şubat 2021'de 57 milyona ulaştı.
Bugün? Yaklaşık 76 milyon.

Satışlar da arttı, Netflix'in mega hit filmi “The Queen's Gambit” tarafından desteklendi. Ekim 2020'nin yayımlanmasından sonraki beş hafta içinde, ABD'de satranç takımı (%87) ve kitap (%603) satışları fırladı.

Beş kez ABD şampiyonu olan Hikaru Nakamura gibi satranç profesyonelleri Mart ayında Twitch'te oyun yayımlamaya başladı. Haziran ayına kadar 400.000 takipçisi vardı; şimdi 1.3 milyonu var.

Satranç dünyasının dışındaki Twitch yayıncıları da oynamaya başladı, satrancı bir spora dönüştürdü ve oyunu milyonlara tanıttı.

Carlsen, Nisan 2020'de daha heyecan verici, hızlı veya yıldırım tarzı oyunlar içeren ve iki hafta boyunca 2,7 milyon saat izleyici toplayan sanal bir turnuva düzenledi.

Dubai'deki Expo 2020'de düzenlenen 14'ün en iyi düellosu olan unvan maçı , potansiyel GOAT ile ilgi çekici bir rakip arasında tüm zamanların en iyisi olacak şekilde şekilleniyor.

Kitabına göre herkesten daha iyi oynayan Carlsen, 2013'ten beri bu unvanı elinde tutuyor ve o zamanlar beş kez şampiyon olan Viswanathan Anand'ı devirdi.

SATRANÇ OYNA

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

I M Abhimanyu Mishra, bugün tarihin en genç satranç ustası oldu. New Jersey’den 12 yaşındaki oyuncu, gerekli 2500 Elo reyting bariyerini çoktan geçerek Budapeşte’deki üçüncü GM normunu aldı.

Mishra (genellikle “Abhi” olarak adlandırılır) GM Sergey Karjakin‘in 19 yıllık rekorunu kırdı. 12 Ağustos 2002’de, 2016’da dünya şampiyonasına meydan okuyan Karjakin, 12 yıl yedi aylıkken büyük usta unvanını almıştı. 5 Şubat 2009’da doğan Mishra, satrançta en yüksek unvanı elde etmesi ise 12 yıl, dört ay ve 25 gün sürdü.

Okuduğunuz için teşekkürler. Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

Bu oyun satranç tahtası denilen 8×8'lik kare bir alan üzerinde 32 adet satranç taşıyla oynanır. Toplam 64 karenin yarısı siyah, yarısı beyaz renklerden oluşur. Taraflar beyaz ve siyah renkli taşları alırlar, her oyuncunun bir seferde bir hamle yapmasıyla oyun gelişir. Oyunun başında beyaz ve siyahların 16 taşı bulunur. Bunlar bir şah, bir vezir, iki kale, iki fil, iki at ve sekiz piyondan oluşur. Oyunun amacı karşı tarafın şahını mat etmektir. Oyunda yanlış yaptığınızı düşündüğünüz hamlenizi sol alt köşedeki okla geri alabilir oyunun başında makineye karşı ya da iki kişi oynamayı seçebilirsiniz.