Orangutanlar Bu Bitkiyi Nadiren Yerler…

20:22:03

Orangutan Yüzündeki Yarayı Şifalı Bitkiyle İyileştirirken Görüntülendi

Bilim insanları ilk kez vahşi doğada bir primatın tıbbi özellikleri olan bir bitkiyle yarasını tedavi ettiğini gözlemledi. Bilim insanları Endonezya’daki bir orman rezervinde vahşi bir erkek orangutanın çiğnenmiş bir şifalı bitkinin yapraklarını yüzündeki bir yaraya tekrar tekrar sürdüğünü gözlemledi…

Bu, vahşi bir hayvanın yarayı tedavi etmek için bir bitki kullandığına dair bilinen ilk gözlemdi ve insanların bitkileri tıbbi amaçlarla kullanmada yalnız olmadıklarına dair kanıtlara katkıda bulundu.

Rakus adlı erkek orangutan, Sumatra adasındaki Gunung Leuser Ulusal Parkı‘nda yaşıyor ve yaklaşık 35 yaşında olduğu düşünülüyor. Araştırmacılar yıllardır onun gibi orangutanları ormandaki seyahatlerinde takip ediyor ve yiyecek meyve aramak için gölgelikler arasında ilerliyor.

Parkın Suaq Balimbing araştırma alanındaki bilim insanları, orangutanın yüzündeki yarayı ilk kez 25 Haziran 2022’de, kendi kendini tedavi etme davranışının başladığını gördüklerinde fark ettiler.

Almanya’daki Max Planck Hayvan Davranışları Enstitüsü‘nde primatolog olan Isabelle Laumer, “Bunu duyduğumda çok heyecanlandım,” diyor, çünkü hayvanların kendi kendilerini tedavi ettiklerine dair kayıtlar nadirdir – konu yaralanmaları tedavi etmek olduğunda daha da nadirdir. O ve meslektaşları, Perşembe günü Scientific Reports dergisinde yayınlanan bir çalışmada keşfi detaylandırdı.

Rakus‘un kullandığı akar kuning ya da sarı kök olarak bilinen bitki, Güneydoğu Asya’daki insanlar tarafından sıtma, diyabet ve diğer rahatsızlıkların tedavisinde de kullanılıyor. Araştırmalar bu bitkinin anti-enflamatuar ve antibakteriyel özelliklere sahip olduğunu gösteriyor.

Orangutanlar bu bitkiyi nadiren yerler. Ancak bu vakada Rakus az miktarda yutmuş ve ayrıca yarayı birkaç kez kaplamıştır. Dr. Laumer, yaranın fark edilmesinden beş gün sonra kapandığını ve bir aydan kısa bir süre sonra “herhangi bir enfeksiyon belirtisi olmadan iyileştiğini” söyledi.

Çalışmada yer almayan Japonya’daki Nagasaki Üniversitesi Tropikal Tıp Enstitüsü‘nde misafir profesör olan Michael Huffman, “Bildiğim kadarıyla bu, bir hayvanın bir yaranın tedavisi için bilinen biyomedikal özelliklere sahip bir bitkiyi kullandığını gösteren ilk yayımlanmış çalışma” dedi.

Primatların geçmişte yaraları tedavi ettiği görülmüştü, ancak bitkilerle değil. Bu gözlemi belgeleyen Almanya’daki Osnabrück Üniversitesi‘nden hayvan bilişi uzmanı Simone Pika, Orta Afrika’daki Gabon’da iki düzineden fazla şempanzeden oluşan bir grubun uçan böcekleri çiğneyip yaralarına uyguladığının görüldüğünü söyledi.

Orangutanların şifalı bitkileri farklı bir şekilde kullandıkları da görülmüştür: 2017 yılında bilim insanları, Borneo’da altı orangutanın, muhtemelen ağrıyan kaslarını yatıştırmak için, anti-enflamatuar ve analjezik özelliklere sahip bir çalının çiğnenmiş yapraklarını bacaklarına ve kollarına sürdüklerini bildirdi.

Dr. Huffman, “Genel uygulama şekilleri benzer ve bu, türlerin bu tür ilaç davranışlarına olan eğilimini anlamamız açısından iyi” dedi.

Primatlarda kendi kendine ilaç uygulama örnekleri nadirdir ve bu davranış tam olarak anlaşılamamıştır. Şempanzeler, bonobolar, goriller ve beyaz elli gibonların, muhtemelen parazitleri dışarı atmalarına yardımcı olması için zaman zaman sert, bütün yapraklar yedikleri bilinmektedir. Dr. Huffman ve diğerleri ayrıca şempanzelerin solucan enfeksiyonlarını tedavi etmek için Vernonia amygdalina adlı bir bitkinin acı özünü çiğnediklerini görmüşlerdir.

Ancak bu davranış primatlara özgü değildir. Kedi benzeri bir memeli olan Hint misk kedileri de büyük olasılıkla solucanlardan kurtulmak için bütün yaprakları yutar. Çeşitli kuşlar, tüy akarlarını veya diğer parazitleri tedavi etmelerine yardımcı olması için karıncalara sürtündükleri, karıncalanma adı verilen garip bir davranışta bulunurlar. Yüzlerce arı türü de kolonilerinde mantar ve bakteri üremesini önleyen çiçek özleri toplar; bu da bir tür önleyici kendi kendine veya grup ilacı olarak düşünülebilir.

Dr. Laumer, Rakus‘un incelenmesinin, nesli kritik derecede tehlike altında olan Sumatra orangutanının daha fazla takdir edilmesine ve korunmasına yardımcı olacağını umuyor. Parkta 30 yıl süren çalışmaların ardından bile araştırmacılar yeni şeyler öğrenmeye devam ediyor.

Sadece son birkaç yıl içinde bilim insanları orangutanların karmaşık bulmacaları çözebildiklerini, gelecek için planlama yapabildiklerini, şakacı bir şekilde birbirleriyle dalga geçebildiklerini ve insanlar gibi gülebildiklerini gösterdiler.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…