12:21:24

Victor Noir'ın Tuhaf Şöhreti

Père-Lachaise Mezarlığı Paris'in en büyük mezarlığıdır. Oscar Wilde, Jim Morrison, Molière, Frederic Chopin, Théodore Géricault ve diğerleri gibi pek çok ünlü kişi burada gömülüdür. Ancak en sıra dışı nedenlerle dünya çapında ün kazanan mezar kesinlikle sıradan bir gencin mezarıdır: Victor Noir…

Napolyon'un kuzeni tarafından vuruldu

Victor Noir, aslında adı Yvan Salmon olan, 19. yüzyıl Paris'inde La Marseillaise gazetesinde çalışan bir gazeteciydi. 27 Temmuz 1848’de doğdu ve 10 Ocak 1870’te, henüz 21 yaşındayken, Fransa-Prusya Savaşı öncesindeki siyasi gerilimlerin kurbanı oldu.

Gazetenin editörü Paschal Grousset, o sırada iktidarda olan İmparator Napolyon III'ün kuzeni Prens Pierre Bonaparte tarafından düelloya davet edildi. Sebep, prensin büyük amcası Napolyon Bonapart hakkında tartışmalı bir makalenin yayınlanmasıydı. Grousset düelloyu kabul etti ve (biri Noir olan) yardımcılarını yüzleşmenin zamanını ve yerini ayarlamaları için gönderdi. Ne yazık ki, konuşma sırasında bir tartışma çıktı. Bonaparte tabancasını çıkardı ve Victor'u vurarak öldürdü.

Bir gazetecinin imparatorun ailesinin bir üyesi tarafından öldürülmesi, ülkedeki siyasi durumdan zaten memnun olmayan halkı çileden çıkardı ve Fransa sokaklarında birçok şiddetli gösteriye yol açtı. Victor Noir devrimci bir sembol haline geldi ve memleketi Neuilly'deki yerel mezarlıkta düzenlenen cenaze törenine 100.000'den fazla kişi katıldı. Bu olaylarla ilgili olmasa da, Prusyalılar aynı yıl Fransa'yı işgal ederek 4 Eylül 1870'te Fransız İmparatorluğu'nu devirdi.

Kışkırtıcı bir heykel

Beklenenin aksine, Victor Noir'ı ünlü yapan şey ölümü ya da vurulmasının siyasi sonuçları değildi. Mezarı oldu. Noir'in ölümünden yirmi yıl sonra, 1891'de, Üçüncü Fransız Cumhuriyeti'nin kurulmasının ardından Victor Noir'in naaşı, adını ve anısını onurlandırmak için doğduğu şehirden Paris'teki Père Lachaise Mezarlığı'na taşındı. Noir'in mezarı için bronzdan bir heykel yapma görevi ünlü Fransız heykeltıraş Jules Dalou'ya verildi.

Dalou, Victor Noir'i ölüm anında, vurulduktan sonra yerde yatarken tasvir etmeyi seçti. Bilinmeyen nedenlerden dolayı, heykele kemerinin altında gözle görülür bir çıkıntı yapmaya karar verdi ve bu da zamanla Victor Noir'in mezarını doğurganlık ve cinsel mutluluğun sembolü haline getiren gerçekten tuhaf bir efsanenin oluşmasını tetikledi.

Bir doğurganlık sembolü haline gelmek

Eğer bir kadın Victor Noir'in heykelini dudaklarından öper, pantolonundaki şişkinliği ovalar ve şapkasına bir çiçek bırakırsa, bunun ona daha fazla doğurganlık ve mutlu bir cinsel yaşam getireceğine inanılır. Daha açık bir ifadeyle – güzel bir sevgili bulmak istiyorsanız Noir'in dudaklarını öpmelisiniz; hamile kalmak istiyorsanız sağ ayağına dokunmalısınız; ve ikiz çocuk sahibi olmak istiyorsanız sol ayağına dokunmalısınız. Efsaneye göre, kısa süre sonra bir bebek olacak ve bekar bayanlar bir yıl içinde bir koca bulacaktır.

Heykelin kendisi, insanların bu efsaneyi çok ciddiye aldıklarının canlı bir kanıtıdır. Victor Noir'in dudakları, kasıkları ve ayakkabıları parlaktır, vücudunun geri kalanı ise oksitlenmiş bronzun olağan yeşilimsi tonuna sahiptir. Bu nedenle 2004 yılında Noir heykelinin etrafına bir uyarı levhasıyla birlikte bir çit yerleştirilmiştir: “Grafiti ya da uygunsuz sürtünmeden kaynaklanan herhangi bir zarar kovuşturulacaktır.” Ancak bu durum o kadar çok kadını tedirgin etti ki çit kısa süre sonra yıkıldı.

Bugün Victor Noir'in mezarını ziyaret ettikten sonra hamile kalan kadınlar minnettarlıkla mezarlığa geri dönüyor ve çocuklarının fotoğraflarını ve diğer nesneleri heykelin yanındaki şapkaya koyuyorlar.

Paris’e giden turistlerin en çok fotoğraf çektirdiği mezar taşlarından biri olduğu söylenebilir. Özellikle ilginç mezarlık hikâyelerini sevenler için Père Lachaise'deki en dikkat çekici noktalardan biridir.

Victor Noir’ın ölümü politik bir cinayet olsa da, zaman içinde efsaneler ve batıl inançlarla çok farklı bir anlama bürünmüş durumda.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

Küresel nüfus artmaya devam ettikçe, ölüleri gömme alanı çok değerli hale geliyor. ABD'de, en büyük şehirlerden bazıları halihazırda mezarlık alanı sıkıntısı çekiyor ve dünyadaki diğer birçok ülkede de durum bundan farklı değil. Aynı zamanda, birçok ulus  bir yandan da cenaze törenlerini farklılaştırıyor, mezarlıkların çalışma şeklini değiştiriyor ve hatta yaşayanlar için araziyi geri dönüştürmek adına tarihi mezarlıkları yok ediyor. Örneğin Singapur'da hükûmet, yakılanların kaplarının konulacağı yapılar olan columbariumlar için aile mezarlarını zorla yıktı. Şehir devletindeki mezarlıklar ancak 15 yıl süreyle kullanılabilir, ardından kalıntılar yakılır ve o alan başka bir gömü için kullanılıyor.

Hong Kong'da mezarlıklar, metrekare başına en pahalı gayrimenkuller arasında yer alıyor ve hükûmet, fiziksel cenaze töreni yerine ölü yakmayı teşvik etmek için pop yıldızlarını ve diğer ünlülere çağrı yaparak görevlendirdi.

AĞAÇ GÖMME UYGULAMASI
1970'lerin başlarında, Japonya'daki kamu görevlileri, kentsel alanlarda yeterli mezar alanının olmamasından endişe duyuyorlardı. Görevliler, ailelerin geleneksel mezarlık ritüelleri için bir ziyaret kapsamında tatil düzenleyebilecekleri uzak tatil beldelerindeki mezarlıklardan, sevdiklerini gömmek için kırsal alanlara kiralık otobüs gezilerine kadar çeşitli yeni çözümler sundular. 1990'dan başlayarak, gönüllü bir sosyal organizasyon olan Grave-Free Promotion Society, insan küllerinin etrafa saçılmasını açıkça savundu.

1999'dan beri, kuzey Japonya'daki Shōunji Tapınağı, Jumokusō veya “ağaç mezarları” aracılığıyla bu krize daha yenilikçi bir çözüm sunmaya çalıştı. Bu gömülerde aileler yakılan kalıntıları toprağa koyar ve mezar yerini işaretlemek için küllerin üzerine bir ağaç dikilir.

Shōunji ana tapınağı, zaten küçük bir ormanlık alanın olduğu bir alanda Chishōin olarak bilinen daha küçük bir tapınak alanı açtı. Burada, geleneksel Japon mezarlıklarının büyük, taş işaretlerinden arındırılmış küçük bir parkta, Budist rahipler ölenler için yıllık ritüeller gerçekleştirir. Aileler, geleneksel Konfüçyüs ve Budist ritüelleri için gerekli özel ritüel alanı olmadan aileyi terk eden Mezarsız Teşvik Derneği tarafından önerilen yakılmış kalıntıların etrafa saçılmasının aksine, hâlâ sevdiklerini ziyaret edebilir ve bölgede kendi dini ritüellerini gerçekleştirebilir.

Ağaç gömmek için seçim yapan birçok aile, kendilerini açıkça Budist olarak tanımlamaz veya bir Budist tapınağı ile ilişki kurmazken, uygulama, Japon Budizminin çevresel sorumluluğuna daha büyük olan ilgisini yansıtıyor. Belki de doğal dünyada yaşayan tanrılar hakkındaki Şinto inançlarından etkilenen Japon Budizmi, çevresel dünyaya odaklanması nedeniyle tarihsel olarak Budist gelenekleri arasında benzersiz olabilir.

En eski Hint Budist düşüncesi bitkileri hissiz ve dolayısıyla reenkarnasyon döngüsünün dışında çerçevelerken, Japon Budizmi florayı reenkarnasyon döngüsünün canlı bir bileşeni olarak tanımlar ve bu nedenle korunması gerektiği düşünülür.

Sonuç olarak, bugün Japon Budist kurumları, insanlığın çevre üzerindeki etkisinin meydan okumasını özellikle dini bir endişe olarak görüyor. Shōunji tapınağının başkanı, ağaç mezarlarını doğal çevreyi korumaya yönelik benzersiz bir Budist taahhüdünün parçası olarak tanımlıyor.

Ağaç gömme fikri Japonya'da o kadar popüler oldu ki, diğer tapınaklar ve halka açık mezarlıklar da bu modeli taklit etti, bazıları tek tek ağaçların altında gömme alanları ve diğerleri tek bir ağacı çevreleyen bir columbarium içinde boşluklar sağladı.

Bilgin Sébastian Penmellen Boret 2016 kitabında bu ağaç mezarlarının Japon toplumundaki daha büyük dönüşümleri yansıttığını yazıyor. İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, yüzlerce yeni dini hareket geliştikçe Budizm'in Japon toplumu üzerindeki etkisi azaldı. Ek olarak, kentleşmeye yönelik artan bir eğilim, aileler ve atalarının mezarlıklarına ev sahipliği yapan ve bakımını yapan yerel tapınaklar arasında geleneksel olarak var olan bağları zayıflattı.

Bu yöntem aynı zamanda, birden fazla nesli desteklemek için mücadele eden birçok Japon için önemli bir husus olan, geleneksel cenaze uygulamalarından önemli ölçüde daha düşük maliyetlidir. Japonya'daki doğum oranı dünyadaki en düşük doğun oranlarına sahiptir, bu nedenle çocuklar genellikle kardeşleri olmadan hasta ve ölen ebeveynleri, büyükanne ve büyükbabalarını desteklemek için mücadele eder.

Bu hareket tartışmasız ilerlememiştir. Doğu Asya'daki dini ve kültürel topluluklar, ölümden sonraki yaşam ritüelleri için ölen kişiyi ziyaret etmek için fiziksel bir alanın gerekli olduğunu savunuyorlar. Konfüçyüs gelenekleri, ölen ebeveynlerine, büyükanne ve büyükbabalarına ve diğer atalarına yiyecek ve diğer öğelerin ritüel yoluyla bakmanın çocuğun sorumluluğunda olduğunu savunur.

Tipik olarak ağustos ayının ortasında düzenlenen Obon festivali sırasında, Japon Budistler, ölenlerin bu dönemde insan dünyasını ziyaret ettiğine inandıkları için aile mezarlarını ziyaret edecek ve ataları için yiyecek ve içecek sunumu yaparlar. Atalara sunulan bu adaklar, “ohigan” adı verilen ilkbahar ve sonbahar ekinokslarında yılda iki kez tekrarlanır.

Ek olarak, bazı Budist tapınakları, ağaç gömmelerinin yerel topluluklarla olan sosyal ve ekonomik bağlarını geri dönülmez bir şekilde baltaladığına dair endişelerini dile getirdiler. 17. yüzyılda Danka sisteminin kuruluşundan bu yana, Japon Budist tapınakları geleneksel olarak atalara ait mezar yerlerinde tekel sahibi olmuştur. Yıllık bağışlar karşılığında sevdiklerinin iyi bir şekilde yeniden doğmasını sağlamak için aileler için çeşitli mezarlık hizmetleri gerçekleştirdiler.

Ağaç gömmeleri Japonya'da hâlâ azınlıkta kalan bir uygulama olarak kalıyor, ancak hızla popülerliklerinin arttığına dair kanıtlar var. Bununla birlikte, Japon ağaç mezarları, bir bakıma Amerika Birleşik Devletleri'ndeki gömme uygulamalarında meydana gelen eğilimleri de yansıtıyor.

Geçmişte, mezar yuvalarının kalıcı olduğu düşünülürken, şimdi çoğu mezarlık, hem yaygın hem de teşvik edilen daha kısa kiralamalarla, maksimum 100 yıllık bir süre için defin kiralamaları sunmaktadır. Cenazeci Caitlin Doughty ve diğerlerinin öncü çalışmasıyla temsil edildiği gibi, tüketiciler, mumyalanmış bir cesedin halka açık olarak görüntülenmesi, sosyal statü ile ilgili bir tabut ve büyük bir taş işaretleme de dahil olmak üzere geleneksel Amerikan cenazesinin muhasebesine giderek daha fazla şüpheyle bakıyorlar.

Bunun bir kısmı, hiç şüphesiz, geleneksel dini kurumların çöküşünü ve aynı zamanda alternatif maneviyatlarda bir yükselişi gösteren sosyolojik verileri yansıtmaktadır. Bununla birlikte, her şeyden önce, yeni gömme biçimlerine yönelik bu tür çabalar, ortaya çıkan çevresel ve sosyal faktörleri ele almak adına bir anlamda mecburiyetten dönüşürken temelde de dini ritüellerin ve manevi uygulamaların çok yönlülüğünü temsil ediyor.

Okuduğunuz için teşekkürler. Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…