13:55:40

Laktoz İçeren Bir Gıda Alındıktan 30 Dakika İle 2 Saat Arasında Ortaya Çıkar

Laktoz intoleransı, laktoz adı verilen süt şekerini sindirememe durumudur. Bu durum, vücutta yeterli miktarda laktaz enziminin olmamasından kaynaklanır. Laktoz intoleransı olan bir kişide görülebilecek belirtiler şunlardır:

1. Karın Ağrısı ve Kramp: Laktoz içeren bir gıda alındığında, bağırsakta şişkinlik ve kramp hissi meydana gelebilir.
2. Şişkinlik: Laktoz sindirilemediği için bağırsakta gaz birikmesine yol açar, bu da şişkinlik hissine neden olur.
3. Gaz ve Geğirme: Bağırsakta gaz birikmesi sonucu artan gaz çıkışı veya geğirme olabilir.
4. İshal veya Sık Tuvalete Gitme: Laktoz intoleransı olan kişilerin sindirim sistemi, laktozu sindiremez ve bu da sıklıkla ishal veya dışkılama sıklığının artmasına yol açar.
5. Nausya (Bulantı): Özellikle ağır yemeklerden sonra bulantı hissi olabilir. Bazı kişilerde bu bulantı, kusmaya dönüşebilir.
6. Kabızlık: Bazı durumlarda, gaz birikimi ve sindirimin bozulması kabızlık sorununa da yol açabilir.

Belirtiler, genellikle laktoz içeren bir gıda alındıktan 30 dakika ile 2 saat arasında ortaya çıkar. Laktoz intoleransı kişiden kişiye değişen derecelerde olabilir; bazı kişilerde belirtiler hafifken, bazıları daha şiddetli hissedebilir.

Sebebi

Laktoz intoleransı, vücudun laktozu sindirmekte zorlanması nedeniyle ortaya çıkar. Bunun temel sebebi, laktaz enzimi eksikliği veya yetersizliği ile ilgilidir. Laktaz enzimi, ince bağırsakta bulunur ve laktozu glikoz ve galaktoz gibi daha küçük parçalara ayırır, böylece vücut tarafından emilmesini sağlar. Laktaz seviyeleri yetersiz olduğunda, laktoz sindirilemez ve sindirim sisteminde sorunlara yol açar.

Laktoz intoleransının yaygın sebepleri şunlardır:
1. Genetik Faktörler: Özellikle bazı etnik gruplarda (örneğin, Asyalılar, Afrikalılar ve yerli Amerikalılar) laktaz enzimi üretimi yaşla birlikte azalır. Bu nedenle, laktoz intoleransı genetik bir yatkınlıkla daha yaygın olabilir.
2. Yaşlanma: Zamanla, bazı insanların vücutlarında laktaz üretimi azalır. Bu, özellikle yetişkinlikte ve yaşlılıkta yaygındır.
3. Bağırsak Hastalıkları veya Zedelenmeler: Crohn hastalığı, çölyak hastalığı, enfeksiyonlar veya bağırsak ameliyatları gibi durumlar, bağırsaklardaki laktaz üretimini etkileyebilir.
4. Doğal Gelişimsel Süreç: Bazı insanlar doğuştan düşük laktaz seviyelerine sahip olabilir, ancak bu genellikle genetik bir durumdur ve çocuklukta fark edilir.

Tedavisi

Laktoz intoleransının kesin bir tedavisi yoktur, ancak belirtiler yönetilebilir ve rahatlatılabilir. Tedavi, semptomları kontrol etmeye ve yaşam kalitesini artırmaya yöneliktir. İyi yönetim için kullanılan yöntemler şunlardır:

1. Laktozdan Kaçınma:
– En etkili tedavi, laktoz içeren gıdalardan ve içeceklerden kaçınmaktır. Süt ve süt ürünleri, laktoz içerdiği için bu tür gıdalardan kaçınılması gerekir.
– Laktozsuz ürünler: Laktoz intoleransı olan kişiler, laktozsuz süt veya diğer süt ürünlerini tercih edebilir. Ayrıca bazı peynirler ve yoğurtlar, düşük laktoz içeriği nedeniyle daha kolay sindirilebilir.

2. Laktaz Takviyeleri:
– Laktaz enzimi içeren takviyeler, laktoz içeren gıdalarla birlikte alındığında yardımcı olabilir. Bu takviyeler, laktozun sindirilmesine yardımcı olur ve semptomları hafifletir.

3. Alternatif Besinler:
– Laktoz intoleransı olan kişiler, kalsiyum ve D vitamini gibi besin öğelerini alabilmek için laktozsuz süt alternatifleri (örneğin, badem sütü, soya sütü veya yulaf sütü) tüketebilirler.
– Süt dışındaki gıdalardan da kalsiyum ve diğer besinler alınabilir, örneğin yeşil yapraklı sebzeler, tofu ve kalsiyumla güçlendirilmiş gıdalar.

4. İlaçlar:
– Çok nadir durumlarda, doktorlar laktoz intoleransı ile ilişkili şiddetli semptomları hafifletmek için bazı ilaçlar önerebilir. Ancak, genellikle laktozdan kaçınma ve diyet düzenlemesi yeterli olmaktadır.

5. Diyet Düzenlemeleri:
– Bazı kişilerde laktoz toleransı zamanla gelişebilir. Bu nedenle, laktoz miktarını kademeli olarak arttırarak hangi seviyenin tolere edilebileceğini öğrenmek faydalı olabilir.
– Ayrıca, bazı yiyecekler laktoz içeriklerini daha az zararlı hale getirebilir. Örneğin, fermante süt ürünleri (yoğurt, kefir) genellikle daha iyi tolere edilir.

Laktoz intoleransı, tamamen tedavi edilemese de, doğru diyet ve yaşam tarzı değişiklikleri ile yönetilebilir. Her bireyde durum farklı olabileceği için, kişiye özel çözümler geliştirmek önemlidir. Bu nedenle, bir sağlık uzmanı veya diyetisyen ile çalışmak, semptomların yönetilmesinde yardımcı olabilir.

Laktoz genel kanının sadece süt ürünlerinde bulunmaz, ancak süt ve süt ürünleri en yaygın kaynaklardır. Laktoz, doğal olarak süt ve süt ürünlerinde bulunan bir şeker türüdür. Ancak, bazı işlenmiş gıdalar ve içeceklerde de bulunabilir. İşte laktozun bulunabileceği bazı gıdalar:

1. Süt ve Süt Ürünleri
– Süt (inek, keçi, koyun sütü vb.)
– Yoğurt
– Peynir (özellikle taze peynirler)
– Kremalar ve tereyağı
– Dondurma ve bazı tatlılar

2. İşlenmiş Gıdalar
Bazı işlenmiş gıdalarda da laktoz bulunabilir, çünkü süt ve süt türevleri genellikle dondurulmuş, hazır veya işlenmiş gıdalarda katkı maddesi olarak kullanılır. Bu gıdalar şunları içerebilir:
– Hazır çorbalar veya soslar
– Şekerlemeler ve çikolatalar
– Kekler, bisküviler ve atıştırmalıklar
– Paketli veya hazır yemekler (bazı soslar, köfte veya sosisler gibi)

3. İçecekler
– Şekerli içecekler ve enerji içecekleri: Laktoz, bazı içeceklerde tatlandırıcı veya kıvam artırıcı olarak kullanılabilir.
– Protein tozları ve süper gıda takviyeleri: Laktoz, bu tür takviyelerde bulunan bazı süt proteinlerinden kaynaklanabilir.

4. İlaçlar ve Takviyeler
Bazı ilaçlar ve vitamin takviyelerinde laktoz, dolgu maddesi veya taşıyıcı olarak bulunabilir. Bu, özellikle tablet veya kapsül formunda olan ilaçlar için geçerlidir.

5. Diğer Gıdalar
– Sütlü çikolata ve bazı şekerlemeler genellikle laktoz içerir.
– Kremalı çorba veya salata sosları gibi bazı yemekler de süt türevleri içerdiğinden, bunlar laktoz barındırabilir.

Laktoz, özellikle süt ve süt ürünlerinde bolca bulunur, ancak işlenmiş gıdalarda, içeceklerde ve bazı ilaçlarda da gizli olarak yer alabilir. Bu yüzden laktoz intoleransı olan kişilerin, etiketleri dikkatlice okumaları ve gizli laktoz içerebilecek gıdalara karşı dikkatli olmaları önemlidir.

Günümüzde, laktoz intoleransı teşhisi için daha güvenilir ve yaygın olarak kullanılan testler şunlardır:

Hidrojen Nefes Testi: Laktoz içeren bir sıvı içildikten sonra, nefes alınır ve hidrojen gazı seviyeleri ölçülür. Laktoz sindirilemediğinde, bağırsaklarda fermente olur ve hidrojen gazı üretir. Bu gazın miktarı arttığında, laktoz intoleransı olabileceği anlaşılır.

Laktaz Gen Testi: Bu test, kişinin laktaz enzim üretme kapasitesini değerlendiren genetik bir testtir. Vücutta laktaz enzimi üretimi azalmışsa, bu laktoz intoleransına işaret edebilir.

Serum Glikoz Testi: Laktoz içeren bir sıvı içildikten sonra, kan şekeri düzeyi ölçülür. Laktoz sindirilemezse, kan şekeri düzeylerinde beklenen artış gözlenmez.

Hidrojen Nefes Testi (Hidrojen soluma testi), laktoz intoleransı (veya diğer karbonhidrat malabsorpsiyonları) teşhisinde yaygın olarak kullanılan, genellikle güvenilir bir testtir. Ancak, bu testin külfetli veya zor olup olmadığı kişisel deneyime ve testin uygulanma koşullarına bağlı olarak değişebilir.

Testin Uygulama Süreci

Hidrojen Nefes Testi, temelde basit bir testtir, ancak bazı aşamaları dikkat ve sabır gerektirir. Testin adımları şu şekildedir:

Başlangıç Nefesi: Teste başlamadan önce, kişi boş mideyle testin ilk aşamasında bir nefes örneği verir. Bu, başlangıç hidrojen seviyesinin ölçülmesini sağlar.

Laktoz Solüsyonu İçirilmesi: Kişiye laktoz içeren bir sıvı (genellikle bir şekerli içecek) içirilir. Bu, laktozun sindirilip sindirilmediğini belirlemek amacıyla kullanılır.

Nefes Örnekleri Alma: İçerilen sıvının ardından, yaklaşık her 15-30 dakikada bir, kişi nefesini vererek cihazdan bir örnek aldırır. Bu, 1-3 saat sürebilir.

Sonuçların Değerlendirilmesi: Test, hidrojen gazı seviyelerindeki artışı gözlemler. Laktoz sindirilmediği takdirde, bağırsaklarda fermantasyon başlar ve daha fazla hidrojen gazı üretilir.

Hidrojen Nefes Testi, genellikle çok zorlayıcı bir test değildir, ancak testin süresi ve boş mide ile yapılması gibi durumlar bazı kişiler için rahatsızlık verici olabilir. Eğer kişi, test sırasında laktoz intoleransına dair şüpheler yaşıyorsa, bu test oldukça değerli olabilir. Yine de, test öncesinde bir sağlık profesyoneli ile danışmak, hazırlık ve sonuçlarla ilgili beklentileri netleştirmek önemlidir.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

Neden Bu Kadar Çok Amerikan Bebek Mamasında Mısır Şurubu Var?..
ABD bebek mamalarının neredeyse yarısı mısır şekeri içeriyor. Giderek artan kanıtlar, bunun bebekler için en iyisi olmayabileceğini gösteriyor…

İnsanlar da dahil olmak üzere tüm memeliler sütü aynı benzersiz formdaki karbonhidratlarla yapar: galaktoz ve glikoz adı verilen diğer iki şekerin birleşiminden oluşan bir şeker olan laktoz. Bilim insanları tüm meme bezlerinin şekerleri neden bu şekilde düzenlediğini bilmese de, çoğu kişi bunun bebekler için önemli olduğuna inanıyor. Ve giderek artan kanıtlar, bebek mamalarında mısır şurubu katıları gibi laktoz ikamelerinin sağlık açısından sonuçları olabileceğini düşündürse de, araştırma uyarılarla birlikte geliyor ve uzmanlar süregelen kıtlık nedeniyle mamaların değiştirilmemesi konusunda uyarıyor.

Araştırmalar, mısır şurubu bazlı formüllerin, laktoz bazlı formüllere ve insan sütüne kıyasla bebekler tarafından farklı şekilde metabolize edildiğini göstermektedir. Küçük çalışmalar, birincisinin bebek mikrobiyomunu ve küçük çocukların yeme alışkanlıklarını değiştirdiğini göstermiştir. Ve bu Ağustos ayında Amerikan Klinik Beslenme Dergisi'nde yayımlanan yeni bir çalışma, 15.000 bebeği takip etti ve laktoz bazlı formülle beslenenlere kıyasla mısır şurubu bazlı formülle beslenenler için dört yaşında daha yüksek obezite riski olduğunu öne sürdü. Çalışma, Kadınlar, Bebekler ve Çocuklar için Özel Ek Beslenme Programı veya WIC* aracılığıyla ücretsiz formül alan çocukları izledi.

ABD'deki bebeklerin neredeyse yarısı bu programdan yararlanıyor ve çoğu mama ile besleniyor. Her eyalette WIC mama seçenekleri sınırlıdır ve çoğu eyalette sadece laktoz karbonhidrat içeren bir mama vardır – Mama sıkıntısı nedeniyle birçok eyalet geçici olarak WIC katılımcılarına daha fazla seçenek sunmuştur, ancak bu süre yıl sonunda sona erecektir.

Tarihsel olarak çoğu bebek maması laktoz içermekteydi, ancak son satın alma verilerine göre, birkaç on yıl önceki satışların sadece küçük bir kısmına kıyasla, tüm bebek maması satışlarının yaklaşık yarısı artık laktozu azaltılmış veya laktozsuz mamalar içindir. Bu mamalar laktozun bir kısmını veya tamamını mısır şekerleriyle değiştirmektedir; çoğunlukla mısır şurubu katıları, bazen de her ikisi de sadece glikoz olan maltodekstrin.

Laktozsuz veya laktozu azaltılmış mama satan şirketler genellikle bu ürünlerin huysuz, gazlı, ağlayan bebeklere yardımcı olduğunu iddia etmektedir. Imperial College London'da çocuk alerjisi uzmanı ve araştırmacı olan Robert Boyle, basına verdiği demeçte, laktozsuz veya düşük laktozlu mamaların “bu tür bir bağlamda herhangi bir olumlu faydası olduğuna dair” “iyi bir kanıt” görmediğini ve çok az sağlıklı bebeğin laktozsuz mamaya ihtiyaç duyduğunu belirtti. Ancak mama pazarlamasının sağlık sorunlarına değil, moda kaygılarına ve annelerin güvensizliklerine odaklandığını açıkladı. 

Araştırmalar, mısır şurubu bazlı formüllerin bebekler tarafından laktoz bazlı formüller ve insan sütüne kıyasla farklı şekilde metabolize edildiğini göstermektedir.

ABD Gıda ve İlaç Dairesi yönetmelikleri bebek mamalarında protein, yağ ve vitaminler de dahil olmak üzere 30 gerekli besin maddesini kapsamakla birlikte karbonhidratları kapsamamaktadır. Bu arada, Avrupa Birliği standart mamalarda izin verilen şeker miktarını ve türlerini sınırlamakta ve mısır şurubunu yasaklamaktadır.

Los Angeles Çocuk Hastanesi'nde pediatri profesörü ve son WIC çalışmasının yazarı olan Michael Goran, mısır şurubunun mamadaki laktoz için doğru bir ikame olup olmadığını sorguluyor. Laktoz intoleransı olan birinin “mısır gevreğine süt yerine mısır şurubu koymayacağını” belirten Goran, laktozu sindiren enzime atıfta bulunarak “laktaz eklenmiş süt satın alırlar” dedi.

Yale'de pediatrik gastroenterolog olan Anthony Porto, daha büyük çocuklar laktozu sindirme yeteneğini kaybedip laktoz intoleransına sahip olabilirken, çok az bebeğin laktoz intoleransına sahip olduğunu söyledi. Sadece galaktozemi adı verilen nadir bir kalıtsal hastalıkla doğan bebekler laktozu tamamen sindiremez. Davis'teki California Üniversitesi'nde beslenme profesörü olan Carolyn Slupsky de dahil olmak üzere bazı uzmanlar, bir çocukta bu durum yoksa laktozsuz mama almaması gerektiğini savunuyor. “Özellikle galaktozemili bir çocuk için olmadıkça tüm mamalar laktoz bazlı olmalıdır” dedi.

WIC'e güvenmeyen ebeveynler için, bebekleri başka türlü sağlıklı ise birçok laktoz bazlı mama seçeneği vardır. Yine de, sütten yapıldığı söylenen birçok mama bile laktoz içermeyebilir. Bu mamaların ön etiketinde “süt bazlı” yazabilir çünkü mamanın protein bileşeni inek sütünden gelmektedir. Ancak genellikle hassas, nazik, rahat veya yatıştırıcı olarak etiketlenen bu formüller, karbonhidrat olarak laktoz yerine mısır şekeri kullanır.

Porto, bir bebek mamayı sindirmekte zorlandığında, sorunun genellikle laktoz olmadığını, proteinin olduğunu ve araştırmaların da bunu desteklediğini söyledi. Porto, belirli sindirim sorunları olan bebekler için, sindirimi kolaylaştırmak amacıyla parçalanmış veya hidrolize edilmiş proteinler içeren bir mama önermektedir. Bununla birlikte, tamamen hidrolize edilmiş formüller yoktur ve sadece laktoz ile yapılan birkaç kısmen hidrolize edilmiş formül vardır. Sindirim sorunları olan bebeklerin çoğu hala laktozu sindirebildiği için Porto, proteinleri parçalanmış laktoz bazlı formüllerin mevcut olması gerektiğine inanıyor.

Laktozu azaltılmış mamaların kolik, gaz ya da huysuzluğa iyi geldiğini gösteren sağlam kanıtlar yoktur – bunun olabileceğini düşündüren araştırmalar mama şirketleri tarafından yürütülen küçük çalışmalardır.

Boyle'a göre, sağlıklı bir bebeğin laktozu azaltılmış mamadan fayda görebileceği tek zaman, ishal gibi bir gastrointestinal hastalıktan sonra kısa bir süre için “bağırsak astarına zarar verebilecek” ve onları geçici olarak laktoz intoleransı yapabilecek bir durumdur. Bu intoleransın genellikle sadece birkaç hafta sürdüğünü de sözlerine ekledi. Ancak laktozu azaltılmış mamaların kolik, gaz ya da huysuzluğa iyi geldiğini gösteren sağlam kanıtlar yoktur – bunun olabileceğini düşündüren araştırmalar mama şirketleri tarafından yürütülen küçük çalışmalardır – İnek sütü proteini alerjisi gibi daha ciddi sorunları olan bebekler için çalışmalar, laktoz içermeyen hidrolize proteinli formüllerin yardımcı olabileceğini göstermektedir, ancak tamamen parçalanmış proteinlerle birlikte laktoz içeren formüller incelenmemiştir.

En büyük dört bebek maması üreticisini temsil eden Amerika Bebek Beslenme Konseyi'nin bir sözcüsü- gönderdiği e-postada şunları yazmıştır: “Bebek mamaları ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından titizlikle düzenlenmektedir ve kullanılan tüm bileşenlerin FDA tarafından bebek mamalarında kullanım amacı için güvenli ve uygun olduğu kabul edilmelidir. Bebek formülleri beslenme açısından eksiksizdir ve enerji sağlamak için bir karbonhidrat kaynağına ihtiyaç duyar. Mısır şurubu katıları ve maltodekstrinin, anne sütü veya standart mama tüketemeyen gıda alerjisi veya gastrointestinal bozukluğu olan bebekler için iyi tolere edilen karbonhidrat kaynakları olduğu klinik olarak gösterilmiştir.”

Laktoz içerip içermediğine bakılmaksızın, mamayla bağlantılı potansiyel sağlık sonuçları hakkında süregelen bir tartışma vardır. Formül mama daha yüksek bebek ölümleri, bebeklik döneminde daha fazla enfeksiyon, yetişkinlikte daha düşük ücretler, yetişkinlikte daha yüksek kanser oranları, artan obezite riski ve daha fazlası ile ilişkilendirilmiştir. Bununla birlikte, hiçbir çalışma mamanın doğrudan bir neden olduğunu kanıtlamamıştır ve bağlantıların çoğu, bu sorunlar için zaten risk altında olan düşük gelirli insanların mama ile beslenme olasılığının daha yüksek olmasından kaynaklanıyor olabilir. Ayrıca, anne sütünün belirli bileşenlerinin mamaya eklendiğinde bebeklere ekstra bir fayda sağlayıp sağlamayacağı veya bileşenlerin değiştirilmesinin onları riske atıp atmayacağı konusunda bilgi eksiklikleri vardır.

Besin dengesi memelilerin sütleri arasında farklılık gösterse de, insanlar ve inekler de dahil olmak üzere birçoğu için laktoz en bol bulunan bileşendir. Slupsky, laktozun vücut tarafından sindirilerek vücudumuzun kolayca kullandığı şeker formuna – glikoz – dönüşmesinin zaman aldığını belirtiyor. Mısır şekerlerinde glikoz vücuda bir anda girer ve insülinde büyük artışlara neden olur. Glikoz için, kan şekeri artışının sayısal bir göstergesi olan glisemik indeks, laktozun iki katından daha fazladır.

Shannon Whaley, “Obezite zaten bir halk sağlığı krizi,” diyor. “Bu riski azaltmak için başka ne yapabiliriz? Bana göre, katı mısır şurubu içeren formüllerin ek risk oluşturduğu çok daha açık.”

Bebeklerdeki bu büyük insülin artışlarının uzun vadeli etkileri iyi araştırılmamıştır. Goran ve meslektaşlarının yaptığı yeni WIC çalışması, mısır şurubu bazlı mamayla beslenen bebekleri bebeklik döneminin ötesinde de takip eden ilk çalışmadır. Laktoz bazlı mama ile beslenen bebeklere kıyasla iki yaşında obezitede yüzde 10, dört yaşında ise yüzde 7'lik bir artış tespit etmişlerdir.

“Mutlak ölçekte baktığımızda, mısır şurubu katıları içeren bu mamayı alan her 100 çocuktan yaklaşık ikisi, diğer mamaları alanlara kıyasla obezdi. Ve bu durum iki, üç ve dört yaşlarında da tutarlıydı,” diye açıkladı Goran. Araştırmanın yazarlarından ve Güney Kaliforniya'da kadınlara, çocuklara ve ailelere hizmet veren Heluna Health'in bir programı olan Public Health Foundation Enterprises (PHFE) WIC'de epidemiyolog olan Christopher Anderson, “Ulusal olarak WIC katılımcılarının yaklaşık 100'de 15'i dört yaşına geldiklerinde obez olacaklar” dedi.

PHFE WIC'de araştırma direktörü olan Shannon Whaley, “Obezite halihazırda bir halk sağlığı krizidir” dedi. “Bu riski azaltmak için başka ne yapabiliriz? Bana göre bu araştırma, katı mısır şurubu içeren formüllerin ek risk oluşturduğunu açıkça ortaya koyuyor.”

Rochester Üniversitesi'nde bebek beslenmesi araştırmacısı olan Bridget Young, basına gönderdiği bir e-postada şunları yazdı: “Bu makale, düzenlemeleri ve gelecekteki araştırmaları bilgilendirmek için yararlı olan mükemmel halk sağlığı verileri sağlamaktadır.” Araştırmada yer almayan Young ayrıca şunları kaydetti: “Bu çalışma, herhangi bir ebeveynin bu sonuçlar nedeniyle gidip mamalarını değiştirmesini önermek için yeterli değildir, özellikle de biz ebeveynler mama kıtlığı nedeniyle hâlâ sınırlı seçeneklerle karşı karşıya olduğumuz için.”

Mısır şurubunun bebek mamalarında neden bu kadar yaygın olduğu belli değil. Goran, bunun tek açıklamasının “ekonomik bir şey olduğuna inandığını” söyledi – yapımı daha ucuz ve bundan daha fazla para kazanılabilir. Ancak Porto, en azından parçalanmış proteinler içeren mamalar için daha az kötü niyetli bir neden öne sürdü – bu proteinlerin tadı acıdır ve mısır şurubu katıları onları daha lezzetli hale getirebilir. Bununla birlikte, bu formüllerin acı tadı gizlemek için çoğunlukla laktoz ve az miktarda bir çeşit şekerle yapılabileceğini söyledi.

Şimdilik, Porto ve Slupsky de dahil olmak üzere bazı uzmanlar, ABD'nin tüm bebeklerin laktoz içeren mamaya erişimini sağlamak için daha fazlasını yapması gerektiğini söyledi. Slupsky sözlerine şöyle devam etti: “Tüm memelilerin birincil karbonhidrat kaynağı olarak laktoz kullanmalarının bir nedeni var.”

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…

İnsanlarda laktoz toleransının evrimi üzerine şimdiye kadar yapılan en büyük araştırmaya göre, insanlar laktozu düzgün bir şekilde parçalayamadan binlerce yıl önce süt tüketimi yaygındı. Çalışmaya göre, laktozu parçalama yeteneği muhtemelen zaman içinde kademeli olarak değil, akut kriz dönemlerinde kazanıldı.

Bebekken tüm insanlar laktozu daha kolay emilen glikoz ve galaktoza parçalayan laktaz enzimini üretir, ancak birçok insan sütten kesildikten sonra çok daha düşük laktaz seviyelerine sahip olur, bu da sütü düzgün bir şekilde sindiremedikleri anlamına gelir.

Sütten kesildikten sonra laktozu parçalama yeteneği olan laktaz kalıcılığının yayılması, insanlardaki doğal seçilimin en iyi örneklerinden biri olarak kabul edilmektedir. Küresel nüfusun üçte biri bu özelliği sadece birkaç bin yıl içinde kazanmıştır.

Önde gelen açıklama, insanların laktaz kalıcılığını bu kadar çabuk kazanmasının, evrimlerinin süt ürünleri ile derin bir döngü içinde olmasından kaynaklandığı yönündeydi. Sütün besinsel faydaları nedeniyle insanlar laktaz kalıcılığını geliştirmeye zorlandıkça, laktaz kalıcılığının yayılması da insanların süte olan bağımlılığını artırarak laktoz toleranslı olma baskısını artırmış olabilir.

İngiltere'deki Bristol Üniversitesi'nden Richard Evershed ve meslektaşları, Avrupa'daki 500 yerleşimde çanak çömleklere sızmış 7000 hayvansal yağ kalıntısını inceledi. Bu da süt hayvancılığının MÖ 7000'den itibaren bölgede yaygın olduğunu ortaya koydu.

Ancak antik DNA kanıtları, laktaz kalıcılığının MÖ 1000'lere kadar yaygın olmadığını ortaya koydu – bu özellik ilk kez tespit edildikten yaklaşık 4000 yıl sonra ve süt üretiminin yaygınlaşmasından 6000 yıl sonra.

Çalışmanın ortak yazarlarından University College London'dan Mark Thomas, laktoz toleransının neden bu kadar hızlı geliştiğine dair, sütün şeker içeriğinin faydalarından D vitaminine kadar pek çok fikir olduğunu, ancak bunların “hepsinin bir şekilde süt kullanımına bağlı olduğu için olasılık dışına çıktığını” söyledi.

Avrupa genelinde süt kullanımı ile laktaz kalıcılığının yayılması arasında bir ilişki bulunmazken, bilgisayar modelleri kıtlık ve hastalıkların daha iyi açıklamalar sunduğunu gösteriyor.

Yetersiz beslenmenin bir göstergesi olarak nüfus büyüklüğündeki değişiklikleri kullanan araştırmacılar, gıda eksikliğinin laktoz toleransındaki artışı açıklama olasılığının sabit seçim baskısından 689 kat daha fazla olduğunu buldular. Ölümcül patojenlerin yayılmasının bir göstergesi olarak nüfus yoğunluğunu kullanarak, hastalığın yayılmadan 289 kat daha fazla sorumlu olduğunu buldular.

Thomas, bu kriz dönemlerinde laktoz intoleransı olan kişilerin yaşadığı şişkinlik, mide krampları veya ishalin muhtemelen bir ölüm kalım meselesine dönüştüğünü söyledi.

İngiltere Biyobankası'ndan elde edilen sağlık ve genetik verilerin analizi de insanlar ve laktoz toleransı için birlikte evrim fikrinin olası olmadığını öne sürdü.

Thomas, laktoz toleransı olan insanların kemik mineral yoğunluğu, boy veya D vitamini gibi bazı sağlık ölçütlerinde daha yüksek seviyelere sahip olmasının beklendiğini, ancak araştırmacıların biraz daha yüksek vücut kitle indeksi sayıları dışında hiçbir şey bulamadıklarını söyledi.

Şaşırtıcı bir şekilde, laktoza toleranslı ve intoleranslı kişiler arasında inek sütü içmeyenlerin oranında da çok az fark vardı: yüzde 6,8'e karşı yüzde 8.

Süt tüketimiyle ilişkili olumsuz semptomlar, muhtemelen kolondaki bakterilerdeki varyasyonlar nedeniyle, sadece laktoz intoleransı olan bazı kişilerde ortaya çıkmaktadır. Araştırmacılar, yan etkiler yaşayan bazı kişilerin laktoz intoleransı ile süt alerjisini karıştırıyor olabileceğini söyledi.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…