Büyük Patlama'dan Sonraki İlk 400 Milyon Yıl…

Evrenin en derin kızılötesi görüntüsüyle baş başasınız…

NASA, Pazartesi günü James Webb Uzay Teleskobu‘ndan (JWST) ilk tam renkli görüntüyü yayımlayarak derin uzay astronomisini sonsuza dek değiştirerek bir anlamda tarih yazdı.

Şimdiye kadar çekilmiş en yüksek çözünürlüklü kızılötesi görüntü bir “derin alan” görüntüsüdür – gökyüzünün bir bölgesinin uzun pozlama gözlemi, bu da teleskopun son derece soluk, uzaktaki nesnelerin ışığını yakalamasını sağlıyor.

Günümüzün muhteşem görüntüsünün kanıtladığı gibi, JWST bildiğimiz şekliyle astrofizikte devrim yapmayı vaat ediyor. Şimdiye kadar uzaya gönderilen en büyük aynaya sahip olan JWST, Big Bang‘den hemen sonra oluşan bazı yıldızlardan ve galaksilerden ışık toplayarak Evrenin geçmişine derinlemesine bakmamızı sağlıyor. Ve bugünün görüntüsü, teleskopun neler yapabileceğinin mükemmel bir örneğidir. Gökyüzünün SMACS 0723 olarak bilinen, 4,6 milyar ışık yılı uzaklıktaki devasa gökada kümeleriyle dolu bir bölgesini gösteriyor, bu da aslında uzayı ve zamanı kendi etraflarında bükerek kozmosa ekstra derin bir bakış ortaya koyuyor.

Işığın seyahat etmesi zaman aldığından, yeni görüntüdeki ışığın bir kısmı 13 milyar yıldan daha eski. Bu, Büyük Patlama‘dan sonra 1 milyar yıldan az bir süre. Kısacası teleskop başarıyla geçmişe baktı.

NASA Yöneticisi Bill Nelson brifingde ABD Başkanı Biden‘a verdiği demeçte, “Sayın Başkan, parmağınızın ucunda bir kum tanesini kol mesafesinde tutarsanız, gördüğünüz evrenin parçasıdır,” dedi. “Evrenin sadece küçük bir zerresi.” Nelson, görüntünün sadece bir ilk olduğunu sözlerine ekledi: “Yaklaşık 13 buçuk milyar yıl öncesine gidiyoruz. Evrenin 13,8 milyar yaşında olduğunu bildiğimiz için neredeyse en başa dönüyoruz.”

Bu derin alan için Webb, güçlü kızılötesi kamerasını, arkalarındaki nesneler için bir büyüteç görevi gören devasa bir gökada kümesi grubu olan SMACS 0723‘e yöneltti. Işık çizgileri, yerçekimi merceklenmesi olarak bilinen bir fenomen olan SMACS 0723‘ün güçlü yerçekimi kuvveti tarafından gerilmiş gökadalardır. NASA‘ya göre görüntünün yakalanması bir günden kısa sürdü.

SMACS 0723, görüntünün ön planında devasa gökada kümelerinin olduğu bir gökyüzü alanını gösteriyor – aslında o kadar büyük ki, etraflarındaki uzay ve zamanı büküyorlar. Sonuç, yerçekimi merceği olarak bilinen, çarpık uzay-zamanın biraz büyüteç gibi davrandığı ve kümelerin arkasındaki daha uzak galaksilere ilişkin görüşümüzü güçlendirdiği bir fenomendir. Sadece bu resimde binlerce galaksi var ve bazılarından gelen ışık, Nelson‘a göre teleskopun aynasına ulaşmak için 13 milyar yıl yol kat etti.

“BU KÜÇÜK NOKTALARDAN BİRİNİN ÜZERİNDE GÖRDÜĞÜNÜZ IŞIK 13 MİLYAR YILDAN FAZLA BİR SÜREDİR SEYAHAT EDİYOR.”
Nelson, görüntüdeki minik galaksilere atıfta bulunarak, “Bu küçük noktalardan birinde gördüğünüz ışık 13 milyar yıldan fazla bir süredir seyahat ediyor” dedi.

Bu, teleskobunun tam renkli görüntülerinden oluşan bir koleksiyona sadece erken bir bakış. NASA, geri kalanını Salı günü, saat 10:30 ET’den başlayarak birer birer yayımlamayı planlıyor.

Bir Noel Günü’nde fırlatılmanın ardından, yeni teleskop, Dünya’dan 1 milyon mil uzakta, güneşin etrafında yörüngeye oturdu ve 344 başarısız girişim sonunda  titizlikle hassas bir açılma süreci gerçekleştirdi. Mühendislerin korkularına rağmen, yaklaşık 7 tonluk gözlemevi, tüm bilimsel araçlarını çevrimiçi hale getirerek sıkıntılı süreci hasar almadan atlattı.

Önümüzdeki yıllarda, gökbilimciler JWST‘nin evrenimizin tarihsel kaydındaki – Büyük Patlama‘dan sonraki ilk 400 milyon yıl – gizemli bir boşluğu doldurmasını ve uzaylı yaşamına ev sahipliği yapabilecek uzak dünyaları tanımlamasını bekliyorlar.

Bu kozmik başarıları gerçekleştirmek için mühendisler, 1990’da fırlatıldığından beri NASA‘nın başlıca yörünge gözlemevi olan Hubble Uzay Teleskobu’ndan altı kat daha büyük ve 100 kat daha güçlü JWST‘yi inşa ettiler.

ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris Pazartesi günü yaptığı açıklamada, “Bu teleskop, insanlığın en büyük mühendislik başarılarından biridir.” Dedi. “Tarihin başlangıcından beri, insanlar gece gökyüzüne merakla baktılar ve onlarca yıldır mühendislik ve bilimsel harikalar üzerinde çalışan adanmış insanlar sayesinde, gökyüzüne yeni bir anlayışla bakabiliyoruz.”

Yeni uzay gözlemevi, kozmosun çok daha ilerisini, Hubble‘ın şimdiye kadar görebileceğinden çok daha ayrıntılı olarak görebilecektir.

Konuyla ilgili geçmişte yayımlanmış bu içerikte ilginizi çekebilir.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…