07:46:28

Sivrisinekler Yoluyla Yayılan Chikungunya Virüsü Vakaları Artıyor

Chikungunya vakalarında küresel bir artış yaşanıyor. Virüs şu anda 110’dan fazla ülkede rapor edilmiş durumda ve tahmini 5,6 milyar insanı risk altında bırakıyor. 2025 yılının başlarında başlayan salgın, özellikle Hint Okyanusu’ndaki La Réunion, Mayotte ve Mauritius gibi Hint Okyanusu adalarında özellikle şiddetli seyrediyor ve o zamandan beri Güney Amerika, Güneydoğu Asya, Afrika ve Avrupa’ya yayıldı.

Chikungunya virüsü, sivrisinekler aracılığıyla bulaşan bir RNA virüsüdür. Adını Tanzanya’da konuşulan Makonde dilinde “iki büklüm yapan” anlamına gelen kelimeden alır; çünkü hastalığın en belirgin özelliği şiddetli eklem ağrılarıdır.

İlk kez 1950’lerde Tanzanya’da tanımlanmıştır ve esas olarak Aedes aegypti ve Aedes albopictus türü sivrisineklerle bulaşır. Bu sivrisinekler aynı zamanda dang (dengue) ve Zika virüslerini de taşır.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Chikungunya’yı küresel ölçekte önemli bir halk sağlığı sorunu olarak görür, çünkü tropik ve subtropik bölgelerde salgınlar halinde ortaya çıkar ve hızla yayılabilir.

Fransa ve İtalya’da da önemli yerel bulaşma vakaları doğrulandı. Çin de büyük bir salgın yaşıyor. Guangdong eyaletinde, özellikle Foshan şehrinde 7.000’den fazla vaka rapor edildi ve bu durum, kamu sağlığı alanında sert önlemlerin alınmasına neden oldu.

Küresel Yayılma ve Ölçek: Mevcut artış, 2004-2005 salgınından bu yana en büyük artış olup, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) bu küresel olayın tekrarlanacağı konusunda uyarıda bulunmaktadır. 2025 yılının Temmuz ayı ortası itibarıyla, Amerika kıtası küresel olarak en yüksek vaka sayısını bildirmiştir ve Brezilya tek başına 185.000’den fazla vakaya sahiptir. Hint Okyanusu adalarında büyük salgınlar görülmüştür. La Réunion 54.000’den fazla vaka bildirmiş ve nüfusunun yaklaşık üçte birinin enfekte olduğu tahmin edilmektedir. Virüs, yerel bulaşmanın doğrulandığı Fransa ve İtalya anakarası da dahil olmak üzere yeni bölgelere de yayılmıştır.

Çin’deki Salgın: 2025 yılının Temmuz ayında ithal bir vaka ile başlayan Çin’deki salgın hızla yayıldı ve Ağustos ayı başlarında Guangdong eyaletinde 7.000’den fazla vaka bildirildi. Foshan şehri salgının merkez üssü olup, sadece bir hafta içinde yaklaşık 2.900 yeni vaka bildirildi. Buna karşılık, Çinli yetkililer, hastaları cibinlikler altında hastaneye yatırmak, sisleme için insansız hava araçları kullanmak, sivrisinek yiyen larvalar salmak ve durgun suyu ortadan kaldırmamak için sıkı cezalar uygulamak gibi sıkı önlemler aldı. Hong Kong, 4 Ağustos’ta Foshan’ı ziyaret etmiş bir çocukta ilk vakasını doğruladı.

Avrupa’da Ortaya Çıkan Tehdit: Avrupa şu anda önemli bir tehditle karşı karşıya. Fransa, 18 Ağustos 2025 itibarıyla 111 vaka ve 22 aktif enfeksiyon kümesi bildirdi. Buna, endemik bölgelere seyahat etmeden yerel sivrisinekler tarafından enfekte olan 12 yerel bulaşma vakası da dahildir. İtalya yedi vaka kaydetti. Yayılma, daha sıcak hava, Aedes sivrisineklerinin varlığı ve uluslararası seyahatlerin artmasına bağlanıyor.

Semptomlar ve Risk: Chikungunya, Aedes sivrisinekleri tarafından bulaşan, ateş, şiddetli eklem ağrısı, döküntü, baş ağrısı ve kas ağrısına neden olan viral bir hastalıktır. Nadiren ölümcül olsa da, eklem ağrısı zayıflatıcı olabilir ve aylarca hatta yıllarca sürebilir. Yüksek risk grupları arasında yenidoğanlar, yaşlılar ve önceden sağlık sorunları olan kişiler bulunmaktadır.

Önleme ve Tedavi: Chikungunya için spesifik bir antiviral tedavi veya tedavi yöntemi yoktur. Tedavi, dinlenme, sıvı alımı ve ağrı kesicilerle semptomların yönetilmesine odaklanır, ancak kanama riski nedeniyle dang humması ihtimali ortadan kaldırılana kadar nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (NSAID’ler) kullanılmamalıdır. En etkili önleme yöntemi, kovucular, koruyucu giysiler ve durgun suların ortadan kaldırılması yoluyla sivrisinek ısırıklarından kaçınmaktır.

Bu içeriği beğendiyseniz lütfen çevrenizle paylaşınız…